Yuddha Kanda, sarga 12

अथ रामः प्रसन्नात्मा श्रुत्वा वायुसुतस्य ह
प्रत्यभाषत दुर्धर्षः श्रुतवानात्मनि स्थितम्

atha rāmaḥ prasannātmā śrutvā vāyusutasya ha
pratyabhāṣata durdharṣaḥ śrutavān ātmani sthitam

ममापि तु विवक्षास्ति काचित्प्रति विभीषणम्
श्रुतमिच्छामि तत्सर्वं भवद्भिः श्रेयसि स्थितैः

mamāpi tu vivakṣāsti kā cit prati vibhīṣaṇam
śrutam icchāmi tat sarvaṃ bhavadbhiḥ śreyasi sthitaiḥ

मित्रभावेन संप्राप्तं न त्यजेयं कथंचन
दोषो यद्यपि तस्य स्यात्सतामेतदगर्हितम्

mitrabhāvena saṃprāptaṃ na tyajeyaṃ kathaṃ cana
doṣo yady api tasya syāt satām etad agarhitam

रामस्य वचनं श्रुत्वा सुग्रीवः प्लवगेश्वरः
प्रत्यभाषत काकुत्स्थं सौहार्देनाभिचोदितः

rāmasya vacanaṃ śrutvā sugrīvaḥ plavageśvaraḥ
pratyabhāṣata kākutsthaṃ sauhārdenābhicoditaḥ

किमत्र चित्रं धर्मज्ञ लोकनाथशिखामणे
यत्त्वमार्यं प्रभाषेथाः सत्त्ववान्सपथे स्थितः

kim atra citraṃ dharmajña lokanāthaśikhāmaṇe
yat tvam āryaṃ prabhāṣethāḥ sattvavān sapathe sthitaḥ

मम चाप्यन्तरात्मायं शुद्धिं वेत्ति विभीषणम्
अनुमनाच्च भावाच्च सर्वतः सुपरीक्षितः

mama cāpy antarātmāyaṃ śuddhiṃ vetti vibhīṣaṇam
anumanāc ca bhāvāc ca sarvataḥ suparīkṣitaḥ

तस्मात्क्षिप्रं सहास्माभिस्तुल्यो भवतु राघव
विभीषणो महाप्राज्ञः सखित्वं चाभ्युपैतु नः

tasmāt kṣipraṃ sahāsmābhis tulyo bhavatu rāghava
vibhīṣaṇo mahāprājñaḥ sakhitvaṃ cābhyupaitu naḥ

स सुग्रीवस्य तद्वाक्यं रामः श्रुत्वा विमृश्य च
ततः शुभतरं वाक्यमुवाच हरिपुंगवम्

sa sugrīvasya tad vākyaṃ rāmaḥ śrutvā vimṛśya ca
tataḥ śubhataraṃ vākyam uvāca haripuṃgavam

सुदुष्टो वाप्यदुष्टो वा किमेष रजनीचरः
सूक्ष्ममप्यहितं कर्तुं ममाशक्तः कथंचन

suduṣṭo vāpy aduṣṭo vā kim eṣa rajanīcaraḥ
sūkṣmam apy ahitaṃ kartuṃ mamāśaktaḥ kathaṃ cana

पिशाचान्दानवान्यक्षान्पृथिव्यां चैव राक्षसान्
अङ्गुल्यग्रेण तान्हन्यामिच्छन्हरिगणेश्वर

piśācān dānavān yakṣān pṛthivyāṃ caiva rākṣasān
aṅgulyagreṇa tān hanyām icchan harigaṇeśvara

श्रूयते हि कपोतेन शत्रुः शरणमागतः
अर्चितश्च यथान्यायं स्वैश्च मांसैर्निमन्त्रितः

śrūyate hi kapotena śatruḥ śaraṇam āgataḥ
arcitaś ca yathānyāyaṃ svaiś ca māṃsair nimantritaḥ

स हि तं प्रतिजग्राह भार्या हर्तारमागतम्
कपोतो वानरश्रेष्ठ किं पुनर्मद्विधो जनः

sa hi taṃ pratijagrāha bhāryā hartāram āgatam
kapoto vānaraśreṣṭha kiṃ punar madvidho janaḥ

ऋषेः कण्वस्य पुत्रेण कण्डुना परमर्षिणा
शृणु गाथां पुरा गीतां धर्मिष्ठां सत्यवादिना

ṛṣeḥ kaṇvasya putreṇa kaṇḍunā paramarṣiṇā
śṛṇu gāthāṃ purā gītāṃ dharmiṣṭhāṃ satyavādinā

बद्धाञ्जलिपुटं दीनं याचन्तं शरणागतम्
न हन्यादानृशंस्यार्थमपि शत्रुं परं पत

baddhāñjalipuṭaṃ dīnaṃ yācantaṃ śaraṇāgatam
na hanyād ānṛśaṃsyārtham api śatruṃ paraṃ pata

आर्तो वा यदि वा दृप्तः परेषां शरणं गतः
अरिः प्राणान्परित्यज्य रक्षितव्यः कृतात्मना

ārto vā yadi vā dṛptaḥ pareṣāṃ śaraṇaṃ gataḥ
ariḥ prāṇān parityajya rakṣitavyaḥ kṛtātmanā

स चेद्भयाद्वा मोहाद्वा कामाद्वापि न रक्षति
स्वया शक्त्या यथातत्त्वं तत्पापं लोकगर्हितम्

sa ced bhayād vā mohād vā kāmād vāpi na rakṣati
svayā śaktyā yathātattvaṃ tat pāpaṃ lokagarhitam

विनष्टः पश्यतस्तस्य रक्षिणः शरणागतः
आदाय सुकृतं तस्य सर्वं गच्छेदरक्षितः

vinaṣṭaḥ paśyatas tasya rakṣiṇaḥ śaraṇāgataḥ
ādāya sukṛtaṃ tasya sarvaṃ gacched arakṣitaḥ

एवं दोषो महानत्र प्रपन्नानामरक्षणे
अस्वर्ग्यं चायशस्यं च बलवीर्यविनाशनम्

evaṃ doṣo mahān atra prapannānām arakṣaṇe
asvargyaṃ cāyaśasyaṃ ca balavīryavināśanam

करिष्यामि यथार्थं तु कण्डोर्वचनमुत्तमम्
धर्मिष्ठं च यशस्यं च स्वर्ग्यं स्यात्तु फलोदये

kariṣyāmi yathārthaṃ tu kaṇḍor vacanam uttamam
dharmiṣṭhaṃ ca yaśasyaṃ ca svargyaṃ syāt tu phalodaye

सकृदेव प्रपन्नाय तवास्मीति च याचते
अभयं सर्वभूतेभ्यो ददाम्येतद्व्रतं मम

sakṛd eva prapannāya tavāsmīti ca yācate
abhayaṃ sarvabhūtebhyo dadāmy etad vrataṃ mama

आनयैनं हरिश्रेष्ठ दत्तमस्याभयं मया
विभीषणो वा सुग्रीव यदि वा रावणः स्वयम्

ānayainaṃ hariśreṣṭha dattam asyābhayaṃ mayā
vibhīṣaṇo vā sugrīva yadi vā rāvaṇaḥ svayam

ततस्तु सुग्रीववचो निशम्य त;द्धरीश्वरेणाभिहितं नरेश्वरः
विभीषणेनाशु जगाम संगमं; पतत्रिराजेन यथा पुरंदरः

tatas tu sugrīvavaco niśamya tad; dharīśvareṇābhihitaṃ nareśvaraḥ
vibhīṣaṇenāśu jagāma saṃgamaṃ; patatrirājena yathā puraṃdaraḥ