Yuddha Kanda, sarga 24

सीतां तु मोहितां दृष्ट्वा सरमा नाम राक्षसी
आससादाशु वैदेहीं प्रियां प्रणयिनी सखी

sītāṃ tu mohitāṃ dṛṣṭvā saramā nāma rākṣasī
āsasādāśu vaidehīṃ priyāṃ praṇayinī sakhī

सा हि तत्र कृता मित्रं सीतया रक्ष्यमाणया
रक्षन्ती रावणादिष्टा सानुक्रोशा दृढव्रता

sā hi tatra kṛtā mitraṃ sītayā rakṣyamāṇayā
rakṣantī rāvaṇād iṣṭā sānukrośā dṛḍhavratā

सा ददर्श सखीं सीतां सरमा नष्टचेतनाम्
उपावृत्योत्थितां ध्वस्तां वडवामिव पांसुषु

sā dadarśa sakhīṃ sītāṃ saramā naṣṭacetanām
upāvṛtyotthitāṃ dhvastāṃ vaḍavām iva pāṃsuṣu

तां समाश्वासयामास सखी स्नेहेन सुव्रता
उक्ता यद्रावणेन त्वं प्रत्युक्तं च स्वयं त्वया

tāṃ samāśvāsayām āsa sakhī snehena suvratā
uktā yad rāvaṇena tvaṃ pratyuktaṃ ca svayaṃ tvayā

सखीस्नेहेन तद्भीरु मया सर्वं प्रतिश्रुतम्
लीनया गनहे शूह्ये भयमुत्सृज्य रावणात्
तव हेतोर्विशालाक्षि न हि मे जीवितं प्रियम्

sakhīsnehena tad bhīru mayā sarvaṃ pratiśrutam
līnayā ganahe śūhye bhayam utsṛjya rāvaṇāt
tava hetor viśālākṣi na hi me jīvitaṃ priyam

स संभ्रान्तश्च निष्क्रान्तो यत्कृते राक्षसाधिपः
तच्च मे विदितं सर्वमभिनिष्क्रम्य मैथिलि

sa saṃbhrāntaś ca niṣkrānto yat kṛte rākṣasādhipaḥ
tac ca me viditaṃ sarvam abhiniṣkramya maithili

न शक्यं सौप्तिकं कर्तुं रामस्य विदितात्मनः
वधश्च पुरुषव्याघ्रे तस्मिन्नेवोपपद्यते

na śakyaṃ sauptikaṃ kartuṃ rāmasya viditātmanaḥ
vadhaś ca puruṣavyāghre tasminn evopapadyate

न चैव वानरा हन्तुं शक्याः पादपयोधिनः
सुरा देवर्षभेणेव रामेण हि सुरक्षिताः

na caiva vānarā hantuṃ śakyāḥ pādapayodhinaḥ
surā devarṣabheṇeva rāmeṇa hi surakṣitāḥ

दीर्घवृत्तभुजः श्रीमान्महोरस्कः प्रतापवान्
धन्वी संहननोपेतो धर्मात्मा भुवि विश्रुतः

dīrghavṛttabhujaḥ śrīmān mahoraskaḥ pratāpavān
dhanvī saṃhananopeto dharmātmā bhuvi viśrutaḥ

विक्रान्तो रक्षिता नित्यमात्मनश्च परस्य च
लक्ष्मणेन सह भ्रात्रा कुशली नयशास्त्रवित्

vikrānto rakṣitā nityam ātmanaś ca parasya ca
lakṣmaṇena saha bhrātrā kuśalī nayaśāstravit

हन्ता परबलौघानामचिन्त्यबलपौरुषः
न हतो राघवः श्रीमान्सीते शत्रुनिबर्हणः

hantā parabalaughānām acintyabalapauruṣaḥ
na hato rāghavaḥ śrīmān sīte śatrunibarhaṇaḥ

अयुक्तबुद्धिकृत्येन सर्वभूतविरोधिना
इयं प्रयुक्ता रौद्रेण माया मायाविदा त्वयि

ayuktabuddhikṛtyena sarvabhūtavirodhinā
iyaṃ prayuktā raudreṇa māyā māyāvidā tvayi

शोकस्ते विगतः सर्वः कल्याणं त्वामुपस्थितम्
ध्रुवं त्वां भजते लक्ष्मीः प्रियं प्रीतिकरं शृणु

śokas te vigataḥ sarvaḥ kalyāṇaṃ tvām upasthitam
dhruvaṃ tvāṃ bhajate lakṣmīḥ priyaṃ prītikaraṃ śṛṇu

उत्तीर्य सागरं रामः सह वानरसेनया
संनिविष्टः समुद्रस्य तीरमासाद्य दक्षिणम्

uttīrya sāgaraṃ rāmaḥ saha vānarasenayā
saṃniviṣṭaḥ samudrasya tīram āsādya dakṣiṇam

दृष्टो मे परिपूर्णार्थः काकुत्स्थः सहलक्ष्मणः
सहितैः सागरान्तस्थैर्बलैस्तिष्ठति रक्षितः

dṛṣṭo me paripūrṇārthaḥ kākutsthaḥ sahalakṣmaṇaḥ
sahitaiḥ sāgarāntasthair balais tiṣṭhati rakṣitaḥ

अनेन प्रेषिता ये च राक्षसा लघुविक्रमः
राघवस्तीर्ण इत्येवं प्रवृत्तिस्तैरिहाहृता

anena preṣitā ye ca rākṣasā laghuvikramaḥ
rāghavas tīrṇa ity evaṃ pravṛttis tair ihāhṛtā

स तां श्रुत्वा विशालाक्षि प्रवृत्तिं राक्षसाधिपः
एष मन्त्रयते सर्वैः सचिवैः सह रावणः

sa tāṃ śrutvā viśālākṣi pravṛttiṃ rākṣasādhipaḥ
eṣa mantrayate sarvaiḥ sacivaiḥ saha rāvaṇaḥ

इति ब्रुवाणा सरमा राक्षसी सीतया सह
सर्वोद्योगेन सैन्यानां शब्दं शुश्राव भैरवम्

iti bruvāṇā saramā rākṣasī sītayā saha
sarvodyogena sainyānāṃ śabdaṃ śuśrāva bhairavam

दण्डनिर्घातवादिन्याः श्रुत्वा भेर्या महास्वनम्
उवाच सरमा सीतामिदं मधुरभाषिणी

daṇḍanirghātavādinyāḥ śrutvā bheryā mahāsvanam
uvāca saramā sītām idaṃ madhurabhāṣiṇī

संनाहजननी ह्येषा भैरवा भीरु भेरिका
भेरीनादं च गम्भीरं शृणु तोयदनिस्वनम्

saṃnāhajananī hy eṣā bhairavā bhīru bherikā
bherīnādaṃ ca gambhīraṃ śṛṇu toyadanisvanam

कल्प्यन्ते मत्तमातंगा युज्यन्ते रथवाजिनः
तत्र तत्र च संनद्धाः संपतन्ति पदातयः

kalpyante mattamātaṃgā yujyante rathavājinaḥ
tatra tatra ca saṃnaddhāḥ saṃpatanti padātayaḥ

आपूर्यन्ते राजमार्गाः सैन्यैरद्भुतदर्शनैः
वेगवद्भिर्नदद्भिश्च तोयौघैरिव सागरः

āpūryante rājamārgāḥ sainyair adbhutadarśanaiḥ
vegavadbhir nadadbhiś ca toyaughair iva sāgaraḥ

शास्त्राणां च प्रसन्नानां चर्मणां वर्मणां तथा
रथवाजिगजानां च भूषितानां च रक्षसाम्

śāstrāṇāṃ ca prasannānāṃ carmaṇāṃ varmaṇāṃ tathā
rathavājigajānāṃ ca bhūṣitānāṃ ca rakṣasām

प्रभां विसृजतां पश्य नानावर्णां समुत्थिताम्
वनं निर्दहतो धर्मे यथारूपं विभावसोः

prabhāṃ visṛjatāṃ paśya nānāvarṇāṃ samutthitām
vanaṃ nirdahato dharme yathārūpaṃ vibhāvasoḥ

घण्टानां शृणु निर्घोषं रथानां शृणु निस्वनम्
हयानां हेषमाणानां शृणु तूर्यध्वनिं यथा

ghaṇṭānāṃ śṛṇu nirghoṣaṃ rathānāṃ śṛṇu nisvanam
hayānāṃ heṣamāṇānāṃ śṛṇu tūryadhvaniṃ yathā

उद्यतायुधहस्तानां राक्षसेन्द्रानुयायिनाम्
संभ्रमो रक्षसामेष तुमुलो लोमहर्षणः

udyatāyudhahastānāṃ rākṣasendrānuyāyinām
saṃbhramo rakṣasām eṣa tumulo lomaharṣaṇaḥ

श्रीस्त्वां भजति शोकघ्नी रक्षसां भयमागतम्
रामात्कमलपत्राक्षि दैत्यानामिव वासवात्

śrīs tvāṃ bhajati śokaghnī rakṣasāṃ bhayam āgatam
rāmāt kamalapatrākṣi daityānām iva vāsavāt

अवजित्य जितक्रोधस्तमचिन्त्यपराक्रमः
रावणं समरे हत्वा भर्ता त्वाधिगमिष्यति

avajitya jitakrodhas tam acintyaparākramaḥ
rāvaṇaṃ samare hatvā bhartā tvādhigamiṣyati

विक्रमिष्यति रक्षःसु भर्ता ते सहलक्ष्मणः
यथा शत्रुषु शत्रुघ्नो विष्णुना सह वासवः

vikramiṣyati rakṣaḥsu bhartā te sahalakṣmaṇaḥ
yathā śatruṣu śatrughno viṣṇunā saha vāsavaḥ

आगतस्य हि रामस्य क्षिप्रमङ्कगतां सतीम्
अहं द्रक्ष्यामि सिद्धार्थां त्वां शत्रौ विनिपातिते

āgatasya hi rāmasya kṣipram aṅkagatāṃ satīm
ahaṃ drakṣyāmi siddhārthāṃ tvāṃ śatrau vinipātite

अश्रूण्यानन्दजानि त्वं वर्तयिष्यसि शोभने
समागम्य परिष्वक्ता तस्योरसि महोरसः

aśrūṇy ānandajāni tvaṃ vartayiṣyasi śobhane
samāgamya pariṣvaktā tasyorasi mahorasaḥ

अचिरान्मोक्ष्यते सीते देवि ते जघनं गताम्
धृतामेतां बहून्मासान्वेणीं रामो महाबलः

acirān mokṣyate sīte devi te jaghanaṃ gatām
dhṛtām etāṃ bahūn māsān veṇīṃ rāmo mahābalaḥ

तस्य दृष्ट्वा मुखं देवि पूर्णचन्द्रमिवोदितम्
मोक्ष्यसे शोकजं वारि निर्मोकमिव पन्नगी

tasya dṛṣṭvā mukhaṃ devi pūrṇacandram ivoditam
mokṣyase śokajaṃ vāri nirmokam iva pannagī

रावणं समरे हत्वा नचिरादेव मैथिलि
त्वया समग्रं प्रियया सुखार्हो लप्स्यते सुखम्

rāvaṇaṃ samare hatvā nacirād eva maithili
tvayā samagraṃ priyayā sukhārho lapsyate sukham

समागता त्वं रामेण मोदिष्यसि महात्मना
सुवर्षेण समायुक्ता यथा सस्येन मेदिनी

samāgatā tvaṃ rāmeṇa modiṣyasi mahātmanā
suvarṣeṇa samāyuktā yathā sasyena medinī

गिरिवरमभितोऽनुवर्तमानो; हय इव मण्डलमाशु यः करोति
तमिह शरणमभ्युपेहि देवि; दिवसकरं प्रभवो ह्ययं प्रजानाम्

girivaram abhito 'nuvartamāno; haya iva maṇḍalam āśu yaḥ karoti
tam iha śaraṇam abhyupehi devi; divasakaraṃ prabhavo hy ayaṃ prajānām