Yuddha Kanda, sarga 8

Yuddhakāṇḍa · 16 Critical Edition verses · 8 Southern-only

ततो नीलाम्बुदनिभः प्रहस्तो नाम राक्षसः
अब्रवीत्प्राञ्जलिर्वाक्यं शूरः सेनापतिस्तदा

tato nīlāmbudanibhaḥ prahasto nāma rākṣasaḥ
abravīt prāñjalir vākyaṃ śūraḥ senāpatis tadā

देवदानवगन्धर्वाः पिशाचपतगोरगाः
न त्वां धर्षयितुं शक्ताः किं पुनर्वानरा रणे

devadānavagandharvāḥ piśācapatagoragāḥ
na tvāṃ dharṣayituṃ śaktāḥ kiṃ punar vānarā raṇe

सर्वे प्रमत्ता विश्वस्ता वञ्चिताः स्म हनूमता
न हि मे जीवतो गच्छेज्जीवन्स वनगोचरः

sarve pramattā viśvastā vañcitāḥ sma hanūmatā
na hi me jīvato gacchej jīvan sa vanagocaraḥ

सर्वां सागरपर्यन्तां सशैलवनकाननाम्
करोम्यवानरां भूमिमाज्ञापयतु मां भवान्

sarvāṃ sāgaraparyantāṃ saśailavanakānanām
karomy avānarāṃ bhūmim ājñāpayatu māṃ bhavān

रक्षां चैव विधास्यामि वानराद्रजनीचर
नागमिष्यति ते दुःखं किंचिदात्मापराधजम्

rakṣāṃ caiva vidhāsyāmi vānarād rajanīcara
nāgamiṣyati te duḥkhaṃ kiṃ cid ātmāparādhajam

अब्रवीच्च सुसंक्रुद्धो दुर्मुखो नाम राक्षसः
इदं न क्षमणीयं हि सर्वेषां नः प्रधर्षणम्

abravīc ca susaṃkruddho durmukho nāma rākṣasaḥ
idaṃ na kṣamaṇīyaṃ hi sarveṣāṃ naḥ pradharṣaṇam

अयं परिभवो भूयः पुरस्यान्तःपुरस्य च
श्रीमतो राक्षसेन्द्रस्य वानरेन्द्रप्रधर्षणम्

ayaṃ paribhavo bhūyaḥ purasyāntaḥpurasya ca
śrīmato rākṣasendrasya vānarendrapradharṣaṇam

अस्मिन्मुहूर्ते हत्वैको निवर्तिष्यामि वानरान्
प्रविष्टान्सागरं भीममम्बरं वा रसातलम्

asmin muhūrte hatvaiko nivartiṣyāmi vānarān
praviṣṭān sāgaraṃ bhīmam ambaraṃ vā rasātalam

ततोऽब्रवीत्सुसंक्रुद्धो वज्रदंष्ट्रो महाबलः
प्रगृह्य परिघं घोरं मांसशोणितरूपितम्

tato 'bravīt susaṃkruddho vajradaṃṣṭro mahābalaḥ
pragṛhya parighaṃ ghoraṃ māṃsaśoṇitarūpitam

किं वो हनुमता कार्यं कृपणेन तपस्विना
रामे तिष्ठति दुर्धर्षे सुग्रीवे सहलक्ष्मणे

kiṃ vo hanumatā kāryaṃ kṛpaṇena tapasvinā
rāme tiṣṭhati durdharṣe sugrīve sahalakṣmaṇe

अद्य रामं ससुग्रीवं परिघेण सलक्ष्मणम्
आगमिष्यामि हत्वैको विक्षोभ्य हरिवाहिनीम्

adya rāmaṃ sasugrīvaṃ parigheṇa salakṣmaṇam
āgamiṣyāmi hatvaiko vikṣobhya harivāhinīm

इदंममापरंवाक्यंशृणुराजन् यदीच्छसि ।

उपायकुशलोह्येवजयेच्छत्रूनतन्द्रितः

idaṃmamāparaṃvākyaṃśṛṇurājan yadīcchasi |

upāyakuśalohyevajayecchatrūnatandritaḥ

प्रेषिताभरतेनैवभ्रात्रातवयवीयसा ।

सहिसेनांसमुत्थाप्यक्षिप्रमेवोपयास्यति

preṣitābharatenaivabhrātrātavayavīyasā |

sahisenāṃsamutthāpyakṣipramevopayāsyati

ततोवयमितस्तूर्णंशूलशक्तिगदाधराः ।

चापबाणासिहस्ताश्चत्वरितास्तत्रयामहे

tatovayamitastūrṇaṃśūlaśaktigadādharāḥ |

cāpabāṇāsihastāścatvaritāstatrayāmahe

आकाशेगणशस्थ्सित्वाहत्वातांहरिवाहिनीम् ।

अश्मशस्त्रमहावृष्ट्याप्रापयामयमक्षयम्

ākāśegaṇaśasthsitvāhatvātāṃharivāhinīm |

aśmaśastramahāvṛṣṭyāprāpayāmayamakṣayam

एवंचेदुपसर्पेतामनयंरामलक्ष्मणौ ।

अवश्यमपनीतेनजहतामेवजीवितम्

evaṃcedupasarpetāmanayaṃrāmalakṣmaṇau |

avaśyamapanītenajahatāmevajīvitam

VR-S.6.8.11+66.8.11+6Southern-onlyvalmikiramayan.net

इदम् ममापरम् वाक्यम् शृणु राजन्यदीच्चसि |
उपायकुशलो ह्येव जयेच्चत्रुनतन्द्रितः

idam mamāparam vākyam śṛṇu rājanyadīccasi |
upāyakuśalo hyeva jayeccatrunatandritaḥ

VR-S.6.8.11+76.8.11+7Southern-onlyvalmikiramayan.net

कामरूपधराः शूराः सुभीमा भीमदर्शनाः |
राक्षसा वा सहस्राणि राक्षसाधिप निश्चिताः

kāmarūpadharāḥ śūrāḥ subhīmā bhīmadarśanāḥ |
rākṣasā vā sahasrāṇi rākṣasādhipa niścitāḥ

VR-S.6.8.11+86.8.11+8Southern-onlyvalmikiramayan.net

काकुत्थ्समुपसम्गम्य बिभ्रतो मानुषम् वपुः |
सर्वे ह्यसम्भ्रमा भूत्वा ब्रुवन्तु रघुसत्तमम्

kākutthsamupasamgamya bibhrato mānuṣam vapuḥ |
sarve hyasambhramā bhūtvā bruvantu raghusattamam

कौम्भकर्णिस्ततो वीरो निकुम्भो नाम वीर्यवान्
अब्रवीत्परमकुर्द्धो रावणं लोकरावणम्

kaumbhakarṇis tato vīro nikumbho nāma vīryavān
abravīt paramakurddho rāvaṇaṃ lokarāvaṇam

सर्वे भवन्तस्तिष्ठन्तु महाराजेन संगताः
अहमेको हनिष्यामि राघवं सहलक्ष्मणम्

sarve bhavantas tiṣṭhantu mahārājena saṃgatāḥ
aham eko haniṣyāmi rāghavaṃ sahalakṣmaṇam

ततो वज्रहनुर्नाम राक्षसः पर्वतोपमः
क्रुद्धः परिलिहन्वक्त्रं जिह्वया वाक्यमब्रवीत्

tato vajrahanur nāma rākṣasaḥ parvatopamaḥ
kruddhaḥ parilihan vaktraṃ jihvayā vākyam abravīt

स्वैरं कुर्वन्तु कार्याणि भवन्तो विगतज्वराः
एकोऽहं भक्षयिष्यामि तान्सर्वान्हरियूथपान्

svairaṃ kurvantu kāryāṇi bhavanto vigatajvarāḥ
eko 'haṃ bhakṣayiṣyāmi tān sarvān hariyūthapān

स्वस्थाः क्रीडन्तु निश्चिन्ताः पिबन्तु मधुवारुणीम्
अहमेको हनिष्यामि सुग्रीवं सहलक्ष्मणम्
साङ्गदं च हनूमन्तं रामं च रणकुञ्जरम्

svasthāḥ krīḍantu niścintāḥ pibantu madhuvāruṇīm
aham eko haniṣyāmi sugrīvaṃ sahalakṣmaṇam
sāṅgadaṃ ca hanūmantaṃ rāmaṃ ca raṇakuñjaram