Uttara Kanda, sarga 43
विसृज्य तु सुहृद्वर्गं बुद्ध्या निश्चित्य राघवः
समीपे द्वाःस्थमासीनमिदं वचनमब्रवीत्
visṛjya tu suhṛdvargaṃ buddhyā niścitya rāghavaḥ
samīpe dvāḥstham āsīnam idaṃ vacanam abravīt
शीघ्रमानय सौमित्रिं लक्ष्मणं शुभलक्षणम्
भरतं च महाबाहुं शत्रुघ्नं चापराजितम्
śīghram ānaya saumitriṃ lakṣmaṇaṃ śubhalakṣaṇam
bharataṃ ca mahābāhuṃ śatrughnaṃ cāparājitam
रामस्य भाषितं श्रुत्वा द्वाःस्थो मूर्ध्नि कृताञ्जलिः
लक्ष्मणस्य गृहं गत्वा प्रविवेशानिवारितः
rāmasya bhāṣitaṃ śrutvā dvāḥstho mūrdhni kṛtāñjaliḥ
lakṣmaṇasya gṛhaṃ gatvā praviveśānivāritaḥ
उवाच च तदा वाक्यं वर्धयित्वा कृताञ्जलिः
द्रष्टुमिच्छति राजा त्वां गम्यतां तत्र मा चिरम्
uvāca ca tadā vākyaṃ vardhayitvā kṛtāñjaliḥ
draṣṭum icchati rājā tvāṃ gamyatāṃ tatra mā ciram
बाढमित्येव सौमित्रिः श्रुत्वा राघवशासनम्
प्राद्रवद्रथमारुह्य राघवस्य निवेशनम्
bāḍham ity eva saumitriḥ śrutvā rāghavaśāsanam
prādravad ratham āruhya rāghavasya niveśanam
प्रयान्तं लक्ष्मणं दृष्ट्वा द्वाःस्थो भरतमन्तिकात्
उवाच प्राञ्जलिर्वाक्यं राजा त्वां द्रष्टुमिच्छति
prayāntaṃ lakṣmaṇaṃ dṛṣṭvā dvāḥstho bharatam antikāt
uvāca prāñjalir vākyaṃ rājā tvāṃ draṣṭum icchati
भरतस्तु वचः श्रुत्वा द्वाःस्थाद्रामसमीरितम्
उत्पपातासनात्तूर्णं पद्भ्यामेव ततोऽगमत्
bharatas tu vacaḥ śrutvā dvāḥsthād rāmasamīritam
utpapātāsanāt tūrṇaṃ padbhyām eva tato 'gamat
दृष्ट्वा प्रयान्तं भरतं त्वरमाणः कृताञ्जलिः
शत्रुघ्नभवनं गत्वा ततो वाक्यं जगाद ह
dṛṣṭvā prayāntaṃ bharataṃ tvaramāṇaḥ kṛtāñjaliḥ
śatrughnabhavanaṃ gatvā tato vākyaṃ jagāda ha
एह्यागच्छ रघुश्रेष्ठ राजा त्वां द्रष्टुमिच्छति
गतो हि लक्ष्मणः पूर्वं भरतश्च महायशाः
ehy āgaccha raghuśreṣṭha rājā tvāṃ draṣṭum icchati
gato hi lakṣmaṇaḥ pūrvaṃ bharataś ca mahāyaśāḥ
श्रुत्वा तु वचनं तस्य शत्रुघ्नो रामशासनम्
शिरसा वन्द्य धरणीं प्रययौ यत्र राघवः
śrutvā tu vacanaṃ tasya śatrughno rāmaśāsanam
śirasā vandya dharaṇīṃ prayayau yatra rāghavaḥ
कुमारानागताञ्श्रुत्वा चिन्ताव्याकुलितेन्द्रियः
अवाक्शिरा दीनमना द्वाःस्थं वचनमब्रवीत्
kumārān āgatāñ śrutvā cintāvyākulitendriyaḥ
avākśirā dīnamanā dvāḥsthaṃ vacanam abravīt
प्रवेशय कुमारांस्त्वं मत्समीपं त्वरान्वितः
एतेषु जीवितं मह्यमेते प्राणा बहिश्चराः
praveśaya kumārāṃs tvaṃ matsamīpaṃ tvarānvitaḥ
eteṣu jīvitaṃ mahyam ete prāṇā bahiścarāḥ
आज्ञप्तास्तु नरेन्द्रेण कुमाराः शुक्लवाससः
प्रह्वाः प्राञ्जलयो भूत्वा विविशुस्ते समाहिताः
ājñaptās tu narendreṇa kumārāḥ śuklavāsasaḥ
prahvāḥ prāñjalayo bhūtvā viviśus te samāhitāḥ
ते तु दृष्ट्वा मुखं तस्य सग्रहं शशिनं यथा
संध्यागतमिवादित्यं प्रभया परिवर्जितम्
te tu dṛṣṭvā mukhaṃ tasya sagrahaṃ śaśinaṃ yathā
saṃdhyāgatam ivādityaṃ prabhayā parivarjitam
बाष्पपूर्णे च नयने दृष्ट्वा रामस्य धीमतः
हतशोभं यथा पद्मं मुखं वीक्ष्य च तस्य ते
bāṣpapūrṇe ca nayane dṛṣṭvā rāmasya dhīmataḥ
hataśobhaṃ yathā padmaṃ mukhaṃ vīkṣya ca tasya te
ततोऽभिवाद्य त्वरिताः पादौ रामस्य मूर्धभिः
तस्थुः समाहिताः सर्वे रामश्चाश्रूण्यवर्तयत्
tato 'bhivādya tvaritāḥ pādau rāmasya mūrdhabhiḥ
tasthuḥ samāhitāḥ sarve rāmaś cāśrūṇy avartayat
तान्परिष्वज्य बाहुभ्यामुत्थाप्य च महाभुजः
आसनेष्वाध्वमित्युक्त्वा ततो वाक्यं जगाद ह
tān pariṣvajya bāhubhyām utthāpya ca mahābhujaḥ
āsaneṣv ādhvam ity uktvā tato vākyaṃ jagāda ha
भवन्तो मम सर्वस्वं भवन्तो मम जीवितम्
भवद्भिश्च कृतं राज्यं पालयामि नरेश्वराः
bhavanto mama sarvasvaṃ bhavanto mama jīvitam
bhavadbhiś ca kṛtaṃ rājyaṃ pālayāmi nareśvarāḥ
भवन्तः कृतशास्त्रार्था बुद्धौ च परिनिष्ठिताः
संभूय च मदर्थोऽयमन्वेष्टव्यो नरेश्वराः
bhavantaḥ kṛtaśāstrārthā buddhau ca pariniṣṭhitāḥ
saṃbhūya ca madartho 'yam anveṣṭavyo nareśvarāḥ
तथा वदति काकुत्स्थे अवधानपरायणाः ।उद्विग्नमनसः सर्वे किं नु राजाभिधास्यति
tathā vadati kākutsthe avadhānaparāyaṇāḥ |udvignamanasaḥ sarve kiṃ nu rājābhidhāsyati