Uttara Kanda, sarga 97

विसृज्य लक्ष्मणं रामो दुःखशोकसमन्वितः
पुरोधसं मन्त्रिणश्च नैगमांश्चेदमब्रवीत्

visṛjya lakṣmaṇaṃ rāmo duḥkhaśokasamanvitaḥ
purodhasaṃ mantriṇaś ca naigamāṃś cedam abravīt

अद्य राज्येऽभिषेक्ष्यामि भरतं धर्मवत्सलम्
अयोध्यायां पतिं वीरं ततो यास्याम्यहं वनम्

adya rājye 'bhiṣekṣyāmi bharataṃ dharmavatsalam
ayodhyāyāṃ patiṃ vīraṃ tato yāsyāmy ahaṃ vanam

प्रवेशयत संभारान्मा भूत्कालात्ययो यथा
अद्यैवाहं गमिष्यामि लक्ष्मणेन गतां गतिम्

praveśayata saṃbhārān mā bhūt kālātyayo yathā
adyaivāhaṃ gamiṣyāmi lakṣmaṇena gatāṃ gatim

तच्छ्रुत्वा राघवेणोक्तं सर्वाः प्रकृतयो भृशम्
मूर्धभिः प्रणता भूमौ गतसत्त्वा इवाभवन्

tac chrutvā rāghaveṇoktaṃ sarvāḥ prakṛtayo bhṛśam
mūrdhabhiḥ praṇatā bhūmau gatasattvā ivābhavan

भरतश्च विसंज्ञोऽभूच्छ्रुत्वा रामस्य भाषितम्
राज्यं विगर्हयामास राघवं चेदमब्रवीत्

bharataś ca visaṃjño 'bhūc chrutvā rāmasya bhāṣitam
rājyaṃ vigarhayām āsa rāghavaṃ cedam abravīt

सत्येन हि शपे राजन्स्वर्गलोके न चैव हि
न कामये यथा राज्यं त्वां विना रघुनन्दन

satyena hi śape rājan svargaloke na caiva hi
na kāmaye yathā rājyaṃ tvāṃ vinā raghunandana

इमौ कुशीलवौ राजन्नभिषिञ्च नराधिप
कोसलेषु कुशं वीरमुत्तरेषु तथा लवम्

imau kuśīlavau rājann abhiṣiñca narādhipa
kosaleṣu kuśaṃ vīram uttareṣu tathā lavam

शत्रुघ्नस्य तु गच्छन्तु दूतास्त्वरितविक्रमाः
इदं गमनमस्माकं स्वर्गायाख्यान्तु माचिरम्

śatrughnasya tu gacchantu dūtās tvaritavikramāḥ
idaṃ gamanam asmākaṃ svargāyākhyāntu māciram

तच्छ्रुत्वा भरतेनोक्तं दृष्ट्वा चापि ह्यधोमुखान्
पौरान्दुःखेन संतप्तान्वसिष्ठो वाक्यमब्रवीत्

tac chrutvā bharatenoktaṃ dṛṣṭvā cāpi hy adhomukhān
paurān duḥkhena saṃtaptān vasiṣṭho vākyam abravīt

वत्स राम इमाः पश्य धरणीं प्रकृतीर्गताः
ज्ञात्वैषामीप्सितं कार्यं मा चैषां विप्रियं कृथाः

vatsa rāma imāḥ paśya dharaṇīṃ prakṛtīr gatāḥ
jñātvaiṣām īpsitaṃ kāryaṃ mā caiṣāṃ vipriyaṃ kṛthāḥ

वसिष्ठस्य तु वाक्येन उत्थाप्य प्रकृतीजनम्
किं करोमीति काकुत्स्थः सर्वान्वचनमब्रवीत्

vasiṣṭhasya tu vākyena utthāpya prakṛtījanam
kiṃ karomīti kākutsthaḥ sarvān vacanam abravīt

ततः सर्वाः प्रकृतयो रामं वचनमब्रुवन्
गच्छन्तमनुगच्छामो यतो राम गमिष्यसि

tataḥ sarvāḥ prakṛtayo rāmaṃ vacanam abruvan
gacchantam anugacchāmo yato rāma gamiṣyasi

एषा नः परमा प्रीतिरेष धर्मः परो मतः
हृद्गता नः सदा तुष्टिस्तवानुगमने दृढा

eṣā naḥ paramā prītir eṣa dharmaḥ paro mataḥ
hṛdgatā naḥ sadā tuṣṭis tavānugamane dṛḍhā

पौरेषु यदि ते प्रीतिर्यदि स्नेहो ह्यनुत्तमः
सपुत्रदाराः काकुत्स्थ समं गच्छाम सत्पथम्

paureṣu yadi te prītir yadi sneho hy anuttamaḥ
saputradārāḥ kākutstha samaṃ gacchāma satpatham

तपोवनं वा दुर्गं वा नदीमम्भोनिधिं तथा
वयं ते यदि न त्याज्याः सर्वान्नो नय ईश्वर

tapovanaṃ vā durgaṃ vā nadīm ambhonidhiṃ tathā
vayaṃ te yadi na tyājyāḥ sarvān no naya īśvara

स तेषां निश्चयं ज्ञात्वा कृतान्तं च निरीक्ष्य च
पौराणां दृढभक्तिं च बाढमित्येव सोऽब्रवीत्

sa teṣāṃ niścayaṃ jñātvā kṛtāntaṃ ca nirīkṣya ca
paurāṇāṃ dṛḍhabhaktiṃ ca bāḍham ity eva so 'bravīt

एवं विनिश्चयं कृत्वा तस्मिन्नहनि राघवः
कोसलेषु कुशं वीरमुत्तरेषु तथा लवम्

evaṃ viniścayaṃ kṛtvā tasminn ahani rāghavaḥ
kosaleṣu kuśaṃ vīram uttareṣu tathā lavam

अभिषिञ्चन्महात्मानावुभावेव कुशीलवौ
रथानां तु सहस्राणि त्रीणि नागायुतानि च

abhiṣiñcan mahātmānāv ubhāv eva kuśīlavau
rathānāṃ tu sahasrāṇi trīṇi nāgāyutāni ca

दश चाश्वसहस्राणि एकैकस्य धनं ददौ
बहुरत्नौ बहुधनौ हृष्टपुष्टजनावृतौ

daśa cāśvasahasrāṇi ekaikasya dhanaṃ dadau
bahuratnau bahudhanau hṛṣṭapuṣṭajanāvṛtau

अभिषिच्य तु तौ वीरौ प्रस्थाप्य स्वपुरे तथा
दूतान्संप्रेषयामास शत्रुघ्नाय महात्मने

abhiṣicya tu tau vīrau prasthāpya svapure tathā
dūtān saṃpreṣayām āsa śatrughnāya mahātmane