Bala Kanda, sarga 48

अफलस्तु ततः शक्रो देवानग्निपुरोगमान्
अब्रवीत्त्रस्तवदनः सर्षिसंघान्सचारणान्

aphalas tu tataḥ śakro devān agnipurogamān
abravīt trastavadanaḥ sarṣisaṃghān sacāraṇān

कुर्वता तपसो विघ्नं गौतमस्य महात्मनः
क्रोधमुत्पाद्य हि मया सुरकार्यमिदं कृतम्

kurvatā tapaso vighnaṃ gautamasya mahātmanaḥ
krodham utpādya hi mayā surakāryam idaṃ kṛtam

अफलोऽस्मि कृतस्तेन क्रोधात्सा च निराकृता
शापमोक्षेण महता तपोऽस्यापहृतं मया

aphalo 'smi kṛtas tena krodhāt sā ca nirākṛtā
śāpamokṣeṇa mahatā tapo 'syāpahṛtaṃ mayā

तन्मां सुरवराः सर्वे सर्षिसंघाः सचारणाः
सुरसाह्यकरं सर्वे सफलं कर्तुमर्हथ

tan māṃ suravarāḥ sarve sarṣisaṃghāḥ sacāraṇāḥ
surasāhyakaraṃ sarve saphalaṃ kartum arhatha

शतक्रतोर्वचः श्रुत्वा देवाः साग्निपुरोगमाः
पितृदेवानुपेत्याहुः सह सर्वैर्मरुद्गणैः

śatakrator vacaḥ śrutvā devāḥ sāgnipurogamāḥ
pitṛdevān upetyāhuḥ saha sarvair marudgaṇaiḥ

अयं मेषः सवृषणः शक्रो ह्यवृषणः कृतः
मेषस्य वृषणौ गृह्य शक्रायाशु प्रयच्छत

ayaṃ meṣaḥ savṛṣaṇaḥ śakro hy avṛṣaṇaḥ kṛtaḥ
meṣasya vṛṣaṇau gṛhya śakrāyāśu prayacchata

अफलस्तु कृतो मेषः परां तुष्टिं प्रदास्यति
भवतां हर्षणार्थाय ये च दास्यन्ति मानवाः

aphalas tu kṛto meṣaḥ parāṃ tuṣṭiṃ pradāsyati
bhavatāṃ harṣaṇārthāya ye ca dāsyanti mānavāḥ

अग्नेस्तु वचनं श्रुत्वा पितृदेवाः समागताः
उत्पाट्य मेषवृषणौ सहस्राक्षे न्यवेदयन्

agnes tu vacanaṃ śrutvā pitṛdevāḥ samāgatāḥ
utpāṭya meṣavṛṣaṇau sahasrākṣe nyavedayan

तदा प्रभृति काकुत्स्थ पितृदेवाः समागताः
अफलान्भुञ्जते मेषान्फलैस्तेषामयोजयन्

tadā prabhṛti kākutstha pitṛdevāḥ samāgatāḥ
aphalān bhuñjate meṣān phalais teṣām ayojayan

इन्द्रस्तु मेषवृषणस्तदा प्रभृति राघव
गौतमस्य प्रभावेन तपसश्च महात्मनः

indras tu meṣavṛṣaṇas tadā prabhṛti rāghava
gautamasya prabhāvena tapasaś ca mahātmanaḥ

तदागच्छ महातेज आश्रमं पुण्यकर्मणः
तारयैनां महाभागामहल्यां देवरूपिणीम्

tadāgaccha mahāteja āśramaṃ puṇyakarmaṇaḥ
tārayaināṃ mahābhāgām ahalyāṃ devarūpiṇīm

विश्वामित्रवचः श्रुत्वा राघवः सहलक्ष्मणः
विश्वामित्रं पुरस्कृत्य आश्रमं प्रविवेश ह

viśvāmitravacaḥ śrutvā rāghavaḥ sahalakṣmaṇaḥ
viśvāmitraṃ puraskṛtya āśramaṃ praviveśa ha

ददर्श च महाभागां तपसा द्योतितप्रभाम्
लोकैरपि समागम्य दुर्निरीक्ष्यां सुरासुरैः

dadarśa ca mahābhāgāṃ tapasā dyotitaprabhām
lokair api samāgamya durnirīkṣyāṃ surāsuraiḥ

प्रयत्नान्निर्मितां धात्रा दिव्यां मायामयीमिव
धूमेनाभिपरीताङ्गीं पूर्णचन्द्रप्रभामिव

prayatnān nirmitāṃ dhātrā divyāṃ māyāmayīm iva
dhūmenābhiparītāṅgīṃ pūrṇacandraprabhām iva

सतुषारावृतां साभ्रां पूर्णचन्द्रप्रभामिव
मध्येऽम्भसो दुराधर्षां दीप्तां सूर्यप्रभामिव

satuṣārāvṛtāṃ sābhrāṃ pūrṇacandraprabhām iva
madhye 'mbhaso durādharṣāṃ dīptāṃ sūryaprabhām iva

स हि गौतमवाक्येन दुर्निरीक्ष्या बभूव ह
त्रयाणामपि लोकानां यावद्रामस्य दर्शनम्

sa hi gautamavākyena durnirīkṣyā babhūva ha
trayāṇām api lokānāṃ yāvad rāmasya darśanam

राघवौ तु ततस्तस्याः पादौ जगृहतुस्तदा
स्मरन्ती गौतमवचः प्रतिजग्राह सा च तौ

rāghavau tu tatas tasyāḥ pādau jagṛhatus tadā
smarantī gautamavacaḥ pratijagrāha sā ca tau

पाद्यमर्घ्यं तथातिथ्यं चकार सुसमाहिता
प्रतिजग्राह काकुत्स्थो विधिदृष्टेन कर्मणा

pādyam arghyaṃ tathātithyaṃ cakāra susamāhitā
pratijagrāha kākutstho vidhidṛṣṭena karmaṇā

पुष्पवृष्टिर्महत्यासीद्देवदुन्दुभिनिस्वनैः
गन्धर्वाप्सरसां चापि महानासीत्समागमः

puṣpavṛṣṭir mahaty āsīd devadundubhinisvanaiḥ
gandharvāpsarasāṃ cāpi mahān āsīt samāgamaḥ

साधु साध्विति देवास्तामहल्यां समपूजयन्
तपोबलविशुद्धाङ्गीं गौतमस्य वशानुगाम्

sādhu sādhv iti devās tām ahalyāṃ samapūjayan
tapobalaviśuddhāṅgīṃ gautamasya vaśānugām

गौतमोऽपि महातेजा अहल्यासहितः सुखी
रामं संपूज्य विधिवत्तपस्तेपे महातपाः

gautamo 'pi mahātejā ahalyāsahitaḥ sukhī
rāmaṃ saṃpūjya vidhivat tapas tepe mahātapāḥ

रामोऽपि परमां पूजां गौतमस्य महामुनेः
सकाशाद्विधिवत्प्राप्य जगाम मिथिलां ततः

rāmo 'pi paramāṃ pūjāṃ gautamasya mahāmuneḥ
sakāśād vidhivat prāpya jagāma mithilāṃ tataḥ