Bala Kanda, sarga 71
तमुक्तवन्तं वैदेहं विश्वामित्रो महामुनिः
उवाच वचनं वीरं वसिष्ठसहितो नृपम्
tam uktavantaṃ vaidehaṃ viśvāmitro mahāmuniḥ
uvāca vacanaṃ vīraṃ vasiṣṭhasahito nṛpam
अचिन्त्यान्यप्रमेयानि कुलानि नरपुंगव
इक्ष्वाकूणां विदेहानां नैषां तुल्योऽस्ति कश्चन
acintyāny aprameyāni kulāni narapuṃgava
ikṣvākūṇāṃ videhānāṃ naiṣāṃ tulyo 'sti kaś cana
सदृशो धर्मसंबन्धः सदृशो रूपसंपदा
रामलक्ष्मणयो राजन्सीता चोर्मिलया सह
sadṛśo dharmasaṃbandhaḥ sadṛśo rūpasaṃpadā
rāmalakṣmaṇayo rājan sītā cormilayā saha
वक्तव्यं च नरश्रेष्ठ श्रूयतां वचनं मम
vaktavyaṃ ca naraśreṣṭha śrūyatāṃ vacanaṃ mama
भ्राता यवीयान्धर्मज्ञ एष राजा कुशध्वजः
अस्य धर्मात्मनो राजन्रूपेणाप्रतिमं भुवि
सुताद्वयं नरश्रेष्ठ पत्न्यर्थं वरयामहे
bhrātā yavīyān dharmajña eṣa rājā kuśadhvajaḥ
asya dharmātmano rājan rūpeṇāpratimaṃ bhuvi
sutādvayaṃ naraśreṣṭha patnyarthaṃ varayāmahe
भरतस्य कुमारस्य शत्रुघ्नस्य च धीमतः
वरयेम सुते राजंस्तयोरर्थे महात्मनोः
bharatasya kumārasya śatrughnasya ca dhīmataḥ
varayema sute rājaṃs tayor arthe mahātmanoḥ
पुत्रा दशरथस्येमे रूपयौवनशालिनः
लोकपालोपमाः सर्वे देवतुल्यपराक्रमाः
putrā daśarathasyeme rūpayauvanaśālinaḥ
lokapālopamāḥ sarve devatulyaparākramāḥ
उभयोरपि राजेन्द्र संबन्धेनानुबध्यताम्
इक्ष्वाकुकुलमव्यग्रं भवतः पुण्यकर्मणः
ubhayor api rājendra saṃbandhenānubadhyatām
ikṣvākukulam avyagraṃ bhavataḥ puṇyakarmaṇaḥ
विश्वामित्रवचः श्रुत्वा वसिष्ठस्य मते तदा
जनकः प्राञ्जलिर्वाक्यमुवाच मुनिपुंगवौ
viśvāmitravacaḥ śrutvā vasiṣṭhasya mate tadā
janakaḥ prāñjalir vākyam uvāca munipuṃgavau
सदृशं कुलसंबन्धं यदाज्ञापयथः स्वयम्
एवं भवतु भद्रं वः कुशध्वजसुते इमे
पत्न्यौ भजेतां सहितौ शत्रुघ्नभरतावुभौ
sadṛśaṃ kulasaṃbandhaṃ yad ājñāpayathaḥ svayam
evaṃ bhavatu bhadraṃ vaḥ kuśadhvajasute ime
patnyau bhajetāṃ sahitau śatrughnabharatāv ubhau
एकाह्ना राजपुत्रीणां चतसृणां महामुने
पाणीन्गृह्णन्तु चत्वारो राजपुत्रा महाबलाः
ekāhnā rājaputrīṇāṃ catasṛṇāṃ mahāmune
pāṇīn gṛhṇantu catvāro rājaputrā mahābalāḥ
उत्तरे दिवसे ब्रह्मन्फल्गुनीभ्यां मनीषिणः
वैवाहिकं प्रशंसन्ति भगो यत्र प्रजापतिः
uttare divase brahman phalgunībhyāṃ manīṣiṇaḥ
vaivāhikaṃ praśaṃsanti bhago yatra prajāpatiḥ
एवमुक्त्वा वचः सौम्यं प्रत्युत्थाय कृताञ्जलिः
उभौ मुनिवरौ राजा जनको वाक्यमब्रवीत्
evam uktvā vacaḥ saumyaṃ pratyutthāya kṛtāñjaliḥ
ubhau munivarau rājā janako vākyam abravīt
परो धर्मः कृतो मह्यं शिष्योऽस्मि भवतोः सदा
इमान्यासनमुख्यानि आसेतां मुनिपुंगवौ
paro dharmaḥ kṛto mahyaṃ śiṣyo 'smi bhavatoḥ sadā
imāny āsanamukhyāni āsetāṃ munipuṃgavau
यथा दशरथस्येयं तथायोध्या पुरी मम
प्रभुत्वे नासित्संदेहो यथार्हं कर्तुमर्हथः
yathā daśarathasyeyaṃ tathāyodhyā purī mama
prabhutve nāsit saṃdeho yathārhaṃ kartum arhathaḥ
तथा ब्रुवति वैदेहे जनके रघुनन्दनः
राजा दशरथो हृष्टः प्रत्युवाच महीपतिम्
tathā bruvati vaidehe janake raghunandanaḥ
rājā daśaratho hṛṣṭaḥ pratyuvāca mahīpatim
युवामसंख्येय गुणौ भ्रातरौ मिथिलेश्वरौ
ऋषयो राजसंघाश्च भवद्भ्यामभिपूजिताः
yuvām asaṃkhyeya guṇau bhrātarau mithileśvarau
ṛṣayo rājasaṃghāś ca bhavadbhyām abhipūjitāḥ
स्वस्ति प्राप्नुहि भद्रं ते गमिष्यामि स्वमालयम्
श्राद्धकर्माणि सर्वाणि विधास्य इति चाब्रवीत्
svasti prāpnuhi bhadraṃ te gamiṣyāmi svam ālayam
śrāddhakarmāṇi sarvāṇi vidhāsya iti cābravīt
तमापृष्ट्वा नरपतिं राजा दशरथस्तदा
मुनीन्द्रौ तौ पुरस्कृत्य जगामाशु महायशाः
tam āpṛṣṭvā narapatiṃ rājā daśarathas tadā
munīndrau tau puraskṛtya jagāmāśu mahāyaśāḥ
स गत्वा निलयं राजा श्राद्धं कृत्वा विधानतः
प्रभाते काल्यमुत्थाय चक्रे गोदानमुत्तमम्
sa gatvā nilayaṃ rājā śrāddhaṃ kṛtvā vidhānataḥ
prabhāte kālyam utthāya cakre godānam uttamam
गवां शतसहस्राणि ब्राह्मणेभ्यो नराधिपः
एकैकशो ददौ राजा पुत्रानुद्धिश्य धर्मतः
gavāṃ śatasahasrāṇi brāhmaṇebhyo narādhipaḥ
ekaikaśo dadau rājā putrān uddhiśya dharmataḥ
सुवर्णशृङ्गाः संपन्नाः सवत्साः कांस्यदोहनाः
गवां शतसहस्राणि चत्वारि पुरुषर्षभः
suvarṇaśṛṅgāḥ saṃpannāḥ savatsāḥ kāṃsyadohanāḥ
gavāṃ śatasahasrāṇi catvāri puruṣarṣabhaḥ
वित्तमन्यच्च सुबहु द्विजेभ्यो रघुनन्दनः
ददौ गोदानमुद्दिश्य पुत्राणां पुत्रवत्सलः
vittam anyac ca subahu dvijebhyo raghunandanaḥ
dadau godānam uddiśya putrāṇāṃ putravatsalaḥ
स सुतैः कृतगोदानैर्वृतश्च नृपतिस्तदा
लोकपालैरिवाभाति वृतः सौम्यः प्रजापतिः
sa sutaiḥ kṛtagodānair vṛtaś ca nṛpatis tadā
lokapālair ivābhāti vṛtaḥ saumyaḥ prajāpatiḥ