Kishkindha Kanda, sarga 4

ततः प्रहृष्टो हनुमान्कृत्यवानिति तद्वचः
श्रुत्वा मधुरसंभाषं सुग्रीवं मनसा गतः

tataḥ prahṛṣṭo hanumān kṛtyavān iti tad vacaḥ
śrutvā madhurasaṃbhāṣaṃ sugrīvaṃ manasā gataḥ

भव्यो राज्यागमस्तस्य सुग्रीवस्य महात्मनः
यदयं कृत्यवान्प्राप्तः कृत्यं चैतदुपागतम्

bhavyo rājyāgamas tasya sugrīvasya mahātmanaḥ
yad ayaṃ kṛtyavān prāptaḥ kṛtyaṃ caitad upāgatam

ततः परमसंहृष्टो हनूमान्प्लवगर्षभः
प्रत्युवाच ततो वाक्यं रामं वाक्यविशारदः

tataḥ paramasaṃhṛṣṭo hanūmān plavagarṣabhaḥ
pratyuvāca tato vākyaṃ rāmaṃ vākyaviśāradaḥ

किमर्थं त्वं वनं घोरं पम्पाकाननमण्डितम्
आगतः सानुजो दुर्गं नानाव्यालमृगायुतम्

kimarthaṃ tvaṃ vanaṃ ghoraṃ pampākānanamaṇḍitam
āgataḥ sānujo durgaṃ nānāvyālamṛgāyutam

तस्य तद्वचनं श्रुत्वा लक्ष्मणो रामचोदितः
आचचक्षे महात्मानं रामं दशरथात्मजम्

tasya tad vacanaṃ śrutvā lakṣmaṇo rāmacoditaḥ
ācacakṣe mahātmānaṃ rāmaṃ daśarathātmajam

राजा दशरथो नाम द्युतिमान्धर्मवत्सलः
तस्यायं पूर्वजः पुत्रो रामो नाम जनैः श्रुतः

rājā daśaratho nāma dyutimān dharmavatsalaḥ
tasyāyaṃ pūrvajaḥ putro rāmo nāma janaiḥ śrutaḥ

शरण्यः सर्वभूतानां पितुर्निर्देशपारगः
वीरो दशरथस्यायं पुत्राणां गुणवत्तरः

śaraṇyaḥ sarvabhūtānāṃ pitur nirdeśapāragaḥ
vīro daśarathasyāyaṃ putrāṇāṃ guṇavattaraḥ

राज्याद्भ्रष्टो वने वस्तुं मया सार्धमिहागतः
भार्यया च महातेजाः सीतयानुगतो वशी
दिनक्षये महातेजाः प्रभयेव दिवाकरः

rājyād bhraṣṭo vane vastuṃ mayā sārdham ihāgataḥ
bhāryayā ca mahātejāḥ sītayānugato vaśī
dinakṣaye mahātejāḥ prabhayeva divākaraḥ

अहमस्यावरो भ्राता गुणैर्दास्यमुपागतः
कृतज्ञस्य बहुज्ञस्य लक्ष्मणो नाम नामतः

aham asyāvaro bhrātā guṇair dāsyam upāgataḥ
kṛtajñasya bahujñasya lakṣmaṇo nāma nāmataḥ

सुखार्हस्य महार्हस्य सर्वभूतहितात्मनः
ऐश्वर्येण विहीनस्य वनवासाश्रितस्य च

sukhārhasya mahārhasya sarvabhūtahitātmanaḥ
aiśvaryeṇa vihīnasya vanavāsāśritasya ca

रक्षसापहृता भार्या रहिते कामरूपिणा
तच्च न ज्ञायते रक्षः पत्नी येनास्य सा हृता

rakṣasāpahṛtā bhāryā rahite kāmarūpiṇā
tac ca na jñāyate rakṣaḥ patnī yenāsya sā hṛtā

दनुर्नाम श्रियः पुत्रः शापाद्राक्षसतां गतः
आख्यातस्तेन सुग्रीवः समर्थो वानराधिपः

danur nāma śriyaḥ putraḥ śāpād rākṣasatāṃ gataḥ
ākhyātas tena sugrīvaḥ samartho vānarādhipaḥ

स ज्ञास्यति महावीर्यस्तव भार्यापहारिणम्
एवमुक्त्वा दनुः स्वर्गं भ्राजमानो गतः सुखम्

sa jñāsyati mahāvīryas tava bhāryāpahāriṇam
evam uktvā danuḥ svargaṃ bhrājamāno gataḥ sukham

एतत्ते सर्वमाख्यातं याथातथ्येन पृच्छतः
अहं चैव हि रामश्च सुग्रीवं शरणं गतौ

etat te sarvam ākhyātaṃ yāthātathyena pṛcchataḥ
ahaṃ caiva hi rāmaś ca sugrīvaṃ śaraṇaṃ gatau

एष दत्त्वा च वित्तानि प्राप्य चानुत्तमं यशः
लोकनाथः पुरा भूत्वा सुग्रीवं नाथमिच्छति

eṣa dattvā ca vittāni prāpya cānuttamaṃ yaśaḥ
lokanāthaḥ purā bhūtvā sugrīvaṃ nātham icchati

शोकाभिभूते रामे तु शोकार्ते शरणं गते
कर्तुमर्हति सुग्रीवः प्रसादं सह यूथपैः

śokābhibhūte rāme tu śokārte śaraṇaṃ gate
kartum arhati sugrīvaḥ prasādaṃ saha yūthapaiḥ

एवं ब्रुवाणं सौमित्रिं करुणं साश्रुपातनम्
हनूमान्प्रत्युवाचेदं वाक्यं वाक्यविशारदः

evaṃ bruvāṇaṃ saumitriṃ karuṇaṃ sāśrupātanam
hanūmān pratyuvācedaṃ vākyaṃ vākyaviśāradaḥ

ईदृशा बुद्धिसंपन्ना जितक्रोधा जितेन्द्रियाः
द्रष्टव्या वानरेन्द्रेण दिष्ट्या दर्शनमागताः

īdṛśā buddhisaṃpannā jitakrodhā jitendriyāḥ
draṣṭavyā vānarendreṇa diṣṭyā darśanam āgatāḥ

स हि राज्याच्च विभ्रष्टः कृतवैरश्च वालिना
हृतदारो वने त्रस्तो भ्रात्रा विनिकृतो भृशम्

sa hi rājyāc ca vibhraṣṭaḥ kṛtavairaś ca vālinā
hṛtadāro vane trasto bhrātrā vinikṛto bhṛśam

करिष्यति स साहाय्यं युवयोर्भास्करात्मजः
सुग्रीवः सह चास्माभिः सीतायाः परिमार्गणे

kariṣyati sa sāhāyyaṃ yuvayor bhāskarātmajaḥ
sugrīvaḥ saha cāsmābhiḥ sītāyāḥ parimārgaṇe

इत्येवमुक्त्वा हनुमाञ्श्लक्ष्णं मधुरया गिरा
बभाषे सोऽभिगच्छामः सुग्रीवमिति राघवम्

ity evam uktvā hanumāñ ślakṣṇaṃ madhurayā girā
babhāṣe so 'bhigacchāmaḥ sugrīvam iti rāghavam

एवं ब्रुवाणं धर्मात्मा हनूमन्तं स लक्ष्मणः
प्रतिपूज्य यथान्यायमिदं प्रोवाच राघवम्

evaṃ bruvāṇaṃ dharmātmā hanūmantaṃ sa lakṣmaṇaḥ
pratipūjya yathānyāyam idaṃ provāca rāghavam

कपिः कथयते हृष्टो यथायं मारुतात्मजः
कृत्यवान्सोऽपि संप्राप्तः कृतकृत्योऽसि राघव

kapiḥ kathayate hṛṣṭo yathāyaṃ mārutātmajaḥ
kṛtyavān so 'pi saṃprāptaḥ kṛtakṛtyo 'si rāghava

प्रसन्नमुखवर्णश्च व्यक्तं हृष्टश्च भाषते
नानृतं वक्ष्यते वीरो हनूमान्मारुतात्मजः

prasannamukhavarṇaś ca vyaktaṃ hṛṣṭaś ca bhāṣate
nānṛtaṃ vakṣyate vīro hanūmān mārutātmajaḥ

ततः स तु महाप्राज्ञो हनूमान्मारुतात्मजः
जगामादाय तौ वीरौ हरिराजाय राघवौ

tataḥ sa tu mahāprājño hanūmān mārutātmajaḥ
jagāmādāya tau vīrau harirājāya rāghavau

स तु विपुल यशाः कपिप्रवीरः; पवनसुतः कृतकृत्यवत्प्रहृष्टः
गिरिवरमुरुविक्रमः प्रयातः; स शुभमतिः सह रामलक्ष्मणाभ्याम्

sa tu vipula yaśāḥ kapipravīraḥ; pavanasutaḥ kṛtakṛtyavat prahṛṣṭaḥ
girivaram uruvikramaḥ prayātaḥ; sa śubhamatiḥ saha rāmalakṣmaṇābhyām