Kishkindha Kanda, sarga 62

Kiṣkindhākāṇḍa · 15 Critical Edition verses

एतैरन्यैश्च बहुभिर्वाक्यैर्वाक्यविशारदः
मां प्रशस्याभ्यनुज्ञाप्य प्रविष्टः स स्वमाश्रमम्

etair anyaiś ca bahubhir vākyair vākyaviśāradaḥ
māṃ praśasyābhyanujñāpya praviṣṭaḥ sa svam āśramam

कन्दरात्तु विसर्पित्वा पर्वतस्य शनैः शनैः
अहं विन्ध्यं समारुह्य भवतः प्रतिपालये

kandarāt tu visarpitvā parvatasya śanaiḥ śanaiḥ
ahaṃ vindhyaṃ samāruhya bhavataḥ pratipālaye

अद्य त्वेतस्य कालस्य साग्रं वर्षशतं गतम्
देशकालप्रतीक्षोऽस्मि हृदि कृत्वा मुनेर्वचः

adya tv etasya kālasya sāgraṃ varṣaśataṃ gatam
deśakālapratīkṣo 'smi hṛdi kṛtvā muner vacaḥ

महाप्रस्थानमासाद्य स्वर्गते तु निशाकरे
मां निर्दहति संतापो वितर्कैर्बहुभिर्वृतम्

mahāprasthānam āsādya svargate tu niśākare
māṃ nirdahati saṃtāpo vitarkair bahubhir vṛtam

उत्थितां मरणे बुद्धिं मुनि वाक्यैर्निवर्तये
बुद्धिर्या तेन मे दत्ता प्राणसंरक्षणाय तु
सा मेऽपनयते दुःखं दीप्तेवाग्निशिखा तमः

utthitāṃ maraṇe buddhiṃ muni vākyair nivartaye
buddhir yā tena me dattā prāṇasaṃrakṣaṇāya tu
sā me 'panayate duḥkhaṃ dīptevāgniśikhā tamaḥ

बुध्यता च मया वीर्यं रावणस्य दुरात्मनः
पुत्रः संतर्जितो वाग्भिर्न त्राता मैथिली कथम्

budhyatā ca mayā vīryaṃ rāvaṇasya durātmanaḥ
putraḥ saṃtarjito vāgbhir na trātā maithilī katham

तस्या विलपितं श्रुत्वा तौ च सीता विनाकृतौ
न मे दशरथस्नेहात्पुत्रेणोत्पादितं प्रियम्

tasyā vilapitaṃ śrutvā tau ca sītā vinākṛtau
na me daśarathasnehāt putreṇotpāditaṃ priyam

तस्य त्वेवं ब्रुवाणस्य संपातेर्वानरैः सह
उत्पेततुस्तदा पक्षौ समक्षं वनचारिणाम्

tasya tv evaṃ bruvāṇasya saṃpāter vānaraiḥ saha
utpetatus tadā pakṣau samakṣaṃ vanacāriṇām

स दृष्ट्वा स्वां तनुं पक्षैरुद्गतैररुणच्छदैः
प्रहर्षमतुलं लेभे वानरांश्चेदमब्रवीत्

sa dṛṣṭvā svāṃ tanuṃ pakṣair udgatair aruṇacchadaiḥ
praharṣam atulaṃ lebhe vānarāṃś cedam abravīt

निशाकरस्य महर्षेः प्रभावादमितात्मनः
आदित्यरश्मिनिर्दग्धौ पक्षौ मे पुनरुत्थितौ

niśākarasya maharṣeḥ prabhāvād amitātmanaḥ
ādityaraśminirdagdhau pakṣau me punar utthitau

यौवने वर्तमानस्य ममासीद्यः पराक्रमः
तमेवाद्यावगच्छामि बलं पौरुषमेव च

yauvane vartamānasya mamāsīd yaḥ parākramaḥ
tam evādyāvagacchāmi balaṃ pauruṣam eva ca

सर्वथा क्रियतां यत्नः सीतामधिगमिष्यथ
पक्षलाभो ममायं वः सिद्धिप्रत्यय कारकः

sarvathā kriyatāṃ yatnaḥ sītām adhigamiṣyatha
pakṣalābho mamāyaṃ vaḥ siddhipratyaya kārakaḥ

इत्युक्त्वा तान्हरीन्सर्वान्संपातिः पततां वरः
उत्पपात गिरेः शृङ्गाज्जिज्ञासुः खगमो गतिम्

ity uktvā tān harīn sarvān saṃpātiḥ patatāṃ varaḥ
utpapāta gireḥ śṛṅgāj jijñāsuḥ khagamo gatim

तस्य तद्वचनं श्रुत्वा प्रीतिसंहृष्टमानसाः
बभूवुर्हरिशार्दूला विक्रमाभ्युदयोन्मुखाः

tasya tad vacanaṃ śrutvā prītisaṃhṛṣṭamānasāḥ
babhūvur hariśārdūlā vikramābhyudayonmukhāḥ

अथ पवनसमानविक्रमाः; प्लवगवराः प्रतिलब्ध पौरुषाः
अभिजिदभिमुखां दिशं ययु;र्जनकसुता परिमार्गणोन्मुखाः

atha pavanasamānavikramāḥ; plavagavarāḥ pratilabdha pauruṣāḥ
abhijidabhimukhāṃ diśaṃ yayur; janakasutā parimārgaṇonmukhāḥ