Sundara Kanda, sarga 30

Sundarakāṇḍa · 8 Critical Edition verses · 2 Southern-only

ततः शाखान्तरे लीनं दृष्ट्वा चलितमानसा
सा ददर्श कपिं तत्र प्रश्रितं प्रियवादिनम्

tataḥ śākhāntare līnaṃ dṛṣṭvā calitamānasā
sā dadarśa kapiṃ tatra praśritaṃ priyavādinam

सा तु दृष्ट्वा हरिश्रेष्ठं विनीतवदुपस्थितम्
मैथिली चिन्तयामास स्वप्नोऽयमिति भामिनी

sā tu dṛṣṭvā hariśreṣṭhaṃ vinītavad upasthitam
maithilī cintayām āsa svapno 'yam iti bhāminī

सा वीक्षमाणा पृथुभुग्नवक्त्रं शाखामृगेन्द्रस्य यथोक्तकारम्।

ददर्श पिङ्गाधिपते रमात्यं वातात्मजं बुद्धिमतां वरिष्ठम्

sā vīkṣamāṇā pṛthubhugnavaktraṃ śākhāmṛgendrasya yathoktakāram|

dadarśa piṅgādhipate ramātyaṃ vātātmajaṃ buddhimatāṃ variṣṭham

सा तं समीक्ष्यैव भृशं विसंज्ञा; गतासुकल्पेव बभूव सीता
चिरेण संज्ञां प्रतिलभ्य चैव; विचिन्तयामास विशालनेत्रा

sā taṃ samīkṣyaiva bhṛśaṃ visaṃjñā; gatāsukalpeva babhūva sītā
cireṇa saṃjñāṃ pratilabhya caiva; vicintayām āsa viśālanetrā

स्वप्नो मयायं विकृतोऽद्य दृष्टः; शाखामृगः शास्त्रगणैर्निषिद्धः
स्वस्त्यस्तु रामाय सलक्ष्मणाय; तथा पितुर्मे जनकस्य राज्ञः

svapno mayāyaṃ vikṛto 'dya dṛṣṭaḥ; śākhāmṛgaḥ śāstragaṇair niṣiddhaḥ
svasty astu rāmāya salakṣmaṇāya; tathā pitur me janakasya rājñaḥ

स्वप्नोऽपि नायं न हि मेऽस्ति निद्रा; शोकेन दुःखेन च पीडितायाः
सुखं हि मे नास्ति यतोऽस्मि हीना; तेनेन्दुपूर्णप्रतिमाननेन

svapno 'pi nāyaṃ na hi me 'sti nidrā; śokena duḥkhena ca pīḍitāyāḥ
sukhaṃ hi me nāsti yato 'smi hīnā; tenendupūrṇapratimānanena

रामेति रामेति सदैव बुद्ध्या विचिन्त्य वाचा ब्रुवती तमेव।

तस्यानुरूपां च कथां तदर्थमेवं प्रपश्यामि तथा शृणोमि

rāmeti rāmeti sadaiva buddhyā vicintya vācā bruvatī tameva|

tasyānurūpāṃ ca kathāṃ tadarthamevaṃ prapaśyāmi tathā śṛṇomi

अहं हि तस्याद्य मनो भवेन; संपीडिता तद्गतसर्वभावा
विचिन्तयन्ती सततं तमेव; तथैव पश्यामि तथा शृणोमि

ahaṃ hi tasyādya mano bhavena; saṃpīḍitā tad gatasarvabhāvā
vicintayantī satataṃ tam eva; tathaiva paśyāmi tathā śṛṇomi

मनोरथः स्यादिति चिन्तयामि; तथापि बुद्ध्या च वितर्कयामि
किं कारणं तस्य हि नास्ति रूपं; सुव्यक्तरूपश्च वदत्ययं माम्

manorathaḥ syād iti cintayāmi; tathāpi buddhyā ca vitarkayāmi
kiṃ kāraṇaṃ tasya hi nāsti rūpaṃ; suvyaktarūpaś ca vadaty ayaṃ mām

नमोऽस्तु वाचस्पतये सवज्रिणे; स्वयम्भुवे चैव हुताशनाय
अनेन चोक्तं यदिदं ममाग्रतो; वनौकसा तच्च तथास्तु नान्यथा

namo 'stu vācaspataye savajriṇe; svayambhuve caiva hutāśanāya
anena coktaṃ yad idaṃ mamāgrato; vanaukasā tac ca tathāstu nānyathā