Sundara Kanda, sarga 39

स च वाग्भिः प्रशस्ताभिर्गमिष्यन्पूजितस्तया
तस्माद्देशादपक्रम्य चिन्तयामास वानरः

sa ca vāgbhiḥ praśastābhir gamiṣyan pūjitas tayā
tasmād deśād apakramya cintayām āsa vānaraḥ

अल्पशेषमिदं कार्यं दृष्टेयमसितेक्षणा
त्रीनुपायानतिक्रम्य चतुर्थ इह दृश्यते

alpaśeṣam idaṃ kāryaṃ dṛṣṭeyam asitekṣaṇā
trīn upāyān atikramya caturtha iha dṛśyate

न साम रक्षःसु गुणाय कल्पते; न दनमर्थोपचितेषु वर्तते
न भेदसाध्या बलदर्पिता जनाः; पराक्रमस्त्वेष ममेह रोचते

na sāma rakṣaḥsu guṇāya kalpate; na danam arthopaciteṣu vartate
na bhedasādhyā baladarpitā janāḥ; parākramas tv eṣa mameha rocate

न चास्य कार्यस्य पराक्रमादृते; विनिश्चयः कश्चिदिहोपपद्यते
हृतप्रवीरास्तु रणे हि राक्षसाः; कथंचिदीयुर्यदिहाद्य मार्दवम्

na cāsya kāryasya parākramād ṛte; viniścayaḥ kaś cid ihopapadyate
hṛtapravīrās tu raṇe hi rākṣasāḥ; kathaṃ cid īyur yad ihādya mārdavam

कार्ये कर्मणि निर्दिष्टो यो बहून्यपि साधयेत्
पूर्वकार्यविरोधेन स कार्यं कर्तुमर्हति

kārye karmaṇi nirdiṣṭo yo bahūny api sādhayet
pūrvakāryavirodhena sa kāryaṃ kartum arhati

न ह्येकः साधको हेतुः स्वल्पस्यापीह कर्मणः
यो ह्यर्थं बहुधा वेद स समर्थोऽर्थसाधने

na hy ekaḥ sādhako hetuḥ svalpasyāpīha karmaṇaḥ
yo hy arthaṃ bahudhā veda sa samartho 'rthasādhane

इहैव तावत्कृतनिश्चयो ह्यहं; यदि व्रजेयं प्लवगेश्वरालयम्
परात्मसंमर्द विशेषतत्त्ववि;त्ततः कृतं स्यान्मम भर्तृशासनम्

ihaiva tāvat kṛtaniścayo hy ahaṃ; yadi vrajeyaṃ plavageśvarālayam
parātmasaṃmarda viśeṣatattvavit; tataḥ kṛtaṃ syān mama bhartṛśāsanam

कथं नु खल्वद्य भवेत्सुखागतं; प्रसह्य युद्धं मम राक्षसैः सह
तथैव खल्वात्मबलं च सारव;त्समानयेन्मां च रणे दशाननः

kathaṃ nu khalv adya bhavet sukhāgataṃ; prasahya yuddhaṃ mama rākṣasaiḥ saha
tathaiva khalv ātmabalaṃ ca sāravat; samānayen māṃ ca raṇe daśānanaḥ

इदमस्य नृशंसस्य नन्दनोपममुत्तमम्
वनं नेत्रमनःकान्तं नानाद्रुमलतायुतम्

idam asya nṛśaṃsasya nandanopamam uttamam
vanaṃ netramanaḥkāntaṃ nānādrumalatāyutam

इदं विध्वंसयिष्यामि शुष्कं वनमिवानलः
अस्मिन्भग्ने ततः कोपं करिष्यति स रावणः

idaṃ vidhvaṃsayiṣyāmi śuṣkaṃ vanam ivānalaḥ
asmin bhagne tataḥ kopaṃ kariṣyati sa rāvaṇaḥ

ततो महत्साश्वमहारथद्विपं; बलं समानेष्वपि राक्षसाधिपः
त्रिशूलकालायसपट्टिशायुधं; ततो महद्युद्धमिदं भविष्यति

tato mahat sāśvamahārathadvipaṃ; balaṃ samāneṣv api rākṣasādhipaḥ
triśūlakālāyasapaṭṭiśāyudhaṃ; tato mahad yuddham idaṃ bhaviṣyati

अहं तु तैः संयति चण्डविक्रमैः; समेत्य रक्षोभिरसंगविक्रमः
निहत्य तद्रावणचोदितं बलं; सुखं गमिष्यामि कपीश्वरालयम्

ahaṃ tu taiḥ saṃyati caṇḍavikramaiḥ; sametya rakṣobhir asaṃgavikramaḥ
nihatya tad rāvaṇacoditaṃ balaṃ; sukhaṃ gamiṣyāmi kapīśvarālayam

ततो मारुतवत्क्रुद्धो मारुतिर्भीमविक्रमः
ऊरुवेगेन महता द्रुमान्क्षेप्तुमथारभत्

tato mārutavat kruddho mārutir bhīmavikramaḥ
ūruvegena mahatā drumān kṣeptum athārabhat

ततस्तद्धनुमान्वीरो बभञ्ज प्रमदावनम्
मत्तद्विजसमाघुष्टं नानाद्रुमलतायुतम्

tatas tad dhanumān vīro babhañja pramadāvanam
mattadvijasamāghuṣṭaṃ nānādrumalatāyutam

तद्वनं मथितैर्वृक्षैर्भिन्नैश्च सलिलाशयैः
चूर्णितैः पर्वताग्रैश्च बभूवाप्रियदर्शनम्

tad vanaṃ mathitair vṛkṣair bhinnaiś ca salilāśayaiḥ
cūrṇitaiḥ parvatāgraiś ca babhūvāpriyadarśanam

लतागृहैश्चित्रगृहैश्च नाशितै;र्महोरगैर्व्यालमृगैश्च निर्धुतैः
शिलागृहैरुन्मथितैस्तथा गृहैः; प्रनष्टरूपं तदभून्महद्वनम्

latāgṛhaiś citragṛhaiś ca nāśitair; mahoragair vyālamṛgaiś ca nirdhutaiḥ
śilāgṛhair unmathitais tathā gṛhaiḥ; pranaṣṭarūpaṃ tad abhūn mahad vanam

स तस्य कृत्वार्थपतेर्महाकपि;र्महद्व्यलीकं मनसो महात्मनः
युयुत्सुरेको बहुभिर्महाबलैः; श्रिया ज्वलंस्तोरणमाश्रितः कपिः

sa tasya kṛtvārthapater mahākapir; mahad vyalīkaṃ manaso mahātmanaḥ
yuyutsur eko bahubhir mahābalaiḥ; śriyā jvalaṃs toraṇam āśritaḥ kapiḥ