Sundara Kanda, sarga 54

ततस्तु शिंशपामूले जानकीं पर्यवस्थिताम्
अभिवाद्याब्रवीद्दिष्ट्या पश्यामि त्वामिहाक्षताम्

tatas tu śiṃśapāmūle jānakīṃ paryavasthitām
abhivādyābravīd diṣṭyā paśyāmi tvām ihākṣatām

ततस्तं प्रस्थितं सीता वीक्षमाणा पुनः पुनः
भर्तृस्नेहान्वितं वाक्यं हनूमन्तमभाषत

tatas taṃ prasthitaṃ sītā vīkṣamāṇā punaḥ punaḥ
bhartṛsnehānvitaṃ vākyaṃ hanūmantam abhāṣata

काममस्य त्वमेवैकः कार्यस्य परिसाधने
पर्याप्तः परवीरघ्न यशस्यस्ते बलोदयः

kāmam asya tvam evaikaḥ kāryasya parisādhane
paryāptaḥ paravīraghna yaśasyas te balodayaḥ

बलैस्तु संकुलां कृत्वा लङ्कां परबलार्दनः
मां नयेद्यदि काकुत्स्थस्तस्य तत्सादृशं भवेत्

balais tu saṃkulāṃ kṛtvā laṅkāṃ parabalārdanaḥ
māṃ nayed yadi kākutsthas tasya tat sādṛśaṃ bhavet

तद्यथा तस्य विक्रान्तमनुरूपं महात्मनः
भवत्याहवशूरस्य तत्त्वमेवोपपादय

tad yathā tasya vikrāntam anurūpaṃ mahātmanaḥ
bhavaty āhavaśūrasya tattvam evopapādaya

तदर्थोपहितं वाक्यं प्रश्रितं हेतुसंहितम्
निशम्य हनुमांस्तस्या वाक्यमुत्तरमब्रवीत्

tad arthopahitaṃ vākyaṃ praśritaṃ hetusaṃhitam
niśamya hanumāṃs tasyā vākyam uttaram abravīt

क्षिप्रमेष्यति काकुत्स्थो हर्यृक्षप्रवरैर्वृतः
यस्ते युधि विजित्यारीञ्शोकं व्यपनयिष्यति

kṣipram eṣyati kākutstho haryṛkṣapravarair vṛtaḥ
yas te yudhi vijityārīñ śokaṃ vyapanayiṣyati

एवमाश्वास्य वैदेहीं हनूमान्मारुतात्मजः
गमनाय मतिं कृत्वा वैदेहीमभ्यवादयत्

evam āśvāsya vaidehīṃ hanūmān mārutātmajaḥ
gamanāya matiṃ kṛtvā vaidehīm abhyavādayat

ततः स कपिशार्दूलः स्वामिसंदर्शनोत्सुकः
आरुरोह गिरिश्रेष्ठमरिष्टमरिमर्दनः

tataḥ sa kapiśārdūlaḥ svāmisaṃdarśanotsukaḥ
āruroha giriśreṣṭham ariṣṭam arimardanaḥ

तुङ्गपद्मकजुष्टाभिर्नीलाभिर्वनराजिभिः
सालतालाश्वकर्णैश्च वंशैश्च बहुभिर्वृतम्

tuṅgapadmakajuṣṭābhir nīlābhir vanarājibhiḥ
sālatālāśvakarṇaiś ca vaṃśaiś ca bahubhir vṛtam

लतावितानैर्विततैः पुष्पवद्भिरलंकृतम्
नानामृगगणाकीर्णं धातुनिष्यन्दभूषितम्

latāvitānair vitataiḥ puṣpavadbhir alaṃkṛtam
nānāmṛgagaṇākīrṇaṃ dhātuniṣyandabhūṣitam

बहुप्रस्रवणोपेतं शिलासंचयसंकटम्
महर्षियक्षगन्धर्वकिंनरोरगसेवितम्

bahuprasravaṇopetaṃ śilāsaṃcayasaṃkaṭam
maharṣiyakṣagandharvakiṃnaroragasevitam

लतापादपसंबाधं सिंहाकुलितकन्दरम्
व्याघ्रसंघसमाकीर्णं स्वादुमूलफलद्रुमम्

latāpādapasaṃbādhaṃ siṃhākulitakandaram
vyāghrasaṃghasamākīrṇaṃ svādumūlaphaladrumam

तमारुरोहातिबलः पर्वतं प्लवगोत्तमः
रामदर्शनशीघ्रेण प्रहर्षेणाभिचोदितः

tam ārurohātibalaḥ parvataṃ plavagottamaḥ
rāmadarśanaśīghreṇa praharṣeṇābhicoditaḥ

तेन पादतलाक्रान्ता रम्येषु गिरिसानुषु
सघोषाः समशीर्यन्त शिलाश्चूर्णीकृतास्ततः

tena pādatalākrāntā ramyeṣu girisānuṣu
saghoṣāḥ samaśīryanta śilāś cūrṇīkṛtās tataḥ

स तमारुह्य शैलेन्द्रं व्यवर्धत महाकपिः
दक्षिणादुत्तरं पारं प्रार्थयँल्लवणाम्भसः

sa tam āruhya śailendraṃ vyavardhata mahākapiḥ
dakṣiṇād uttaraṃ pāraṃ prārthayam̐l lavaṇāmbhasaḥ

अधिरुह्य ततो वीरः पर्वतं पवनात्मजः
ददर्श सागरं भीमं मीनोरगनिषेवितम्

adhiruhya tato vīraḥ parvataṃ pavanātmajaḥ
dadarśa sāgaraṃ bhīmaṃ mīnoraganiṣevitam

स मारुत इवाकाशं मारुतस्यात्मसंभवः
प्रपेदे हरिशार्दूलो दक्षिणादुत्तरां दिशम्

sa māruta ivākāśaṃ mārutasyātmasaṃbhavaḥ
prapede hariśārdūlo dakṣiṇād uttarāṃ diśam

स तदा पीडितस्तेन कपिना पर्वतोत्तमः
ररास सह तैर्भूतैः प्राविशद्वसुधातलम्
कम्पमानैश्च शिखरैः पतद्भिरपि च द्रुमैः

sa tadā pīḍitas tena kapinā parvatottamaḥ
rarāsa saha tair bhūtaiḥ prāviśad vasudhātalam
kampamānaiś ca śikharaiḥ patadbhir api ca drumaiḥ

तस्योरुवेगान्मथिताः पादपाः पुष्पशालिनः
निपेतुर्भूतले रुग्णाः शक्रायुधहता इव

tasyoruvegān mathitāḥ pādapāḥ puṣpaśālinaḥ
nipetur bhūtale rugṇāḥ śakrāyudhahatā iva

कन्दरोदरसंस्थानां पीडितानां महौजसाम्
सिंहानां निनदो भीमो नभो भिन्दन्स शुश्रुवे

kandarodarasaṃsthānāṃ pīḍitānāṃ mahaujasām
siṃhānāṃ ninado bhīmo nabho bhindan sa śuśruve

स्रस्तव्याविद्धवसना व्याकुलीकृतभूषणा
विद्याधर्यः समुत्पेतुः सहसा धरणीधरात्

srastavyāviddhavasanā vyākulīkṛtabhūṣaṇā
vidyādharyaḥ samutpetuḥ sahasā dharaṇīdharāt

अतिप्रमाणा बलिनो दीप्तजिह्वा महाविषाः
निपीडितशिरोग्रीवा व्यवेष्टन्त महाहयः

atipramāṇā balino dīptajihvā mahāviṣāḥ
nipīḍitaśirogrīvā vyaveṣṭanta mahāhayaḥ

किंनरोरगगन्धर्वयक्षविद्याधरास्तथा
पीडितं तं नगवरं त्यक्त्वा गगनमास्थिताः

kiṃnaroragagandharvayakṣavidyādharās tathā
pīḍitaṃ taṃ nagavaraṃ tyaktvā gaganam āsthitāḥ

स च भूमिधरः श्रीमान्बलिना तेन पीडितः
सवृक्षशिखरोदग्राः प्रविवेश रसातलम्

sa ca bhūmidharaḥ śrīmān balinā tena pīḍitaḥ
savṛkṣaśikharodagrāḥ praviveśa rasātalam

दशयोजनविस्तारस्त्रिंशद्योजनमुच्छ्रितः
धरण्यां समतां यातः स बभूव धराधरः

daśayojanavistāras triṃśadyojanam ucchritaḥ
dharaṇyāṃ samatāṃ yātaḥ sa babhūva dharādharaḥ