Uttara Kanda, sarga 67

तस्मिञ्छूद्रे हते देवाः सेन्द्राः साग्निपुरोगमाः ।साधु साध्विति काकुत्स्थं प्रशशंसुर्मुहुर्मुहुः

tasmiñchūdre hate devāḥ sendrāḥ sāgnipurogamāḥ |sādhu sādhviti kākutsthaṃ praśaśaṃsurmuhurmuhuḥ

पुष्पवृष्टिर्महत्यासीद्दिव्यानां सुसुगन्धिनाम् ।पुष्पाणां वायुमुक्तानां सर्वतः प्रपपात ह

puṣpavṛṣṭirmahatyāsīddivyānāṃ susugandhinām |puṣpāṇāṃ vāyumuktānāṃ sarvataḥ prapapāta ha

सुप्रीताश्चाब्रुवन्रामं देवाः सत्यपराक्रमम् ।सुरकार्यमिदं सौम्य सुकृतं ते महामते

suprītāścābruvanrāmaṃ devāḥ satyaparākramam |surakāryamidaṃ saumya sukṛtaṃ te mahāmate

गृहाण च वरं सौम्य यत्त्वमिच्छस्यरिन्दम ।स्वर्गभाङ्नहि शूद्रो ऽयं त्वत्कृते रघुनन्दन

gṛhāṇa ca varaṃ saumya yattvamicchasyarindama |svargabhāṅnahi śūdro 'yaṃ tvatkṛte raghunandana

देवानां भाषितं श्रुत्वा राघवः सुसमाहितः ।उवाच प्राञ्जलिर्वाक्यं सहस्राक्षं पुरन्दरम्

devānāṃ bhāṣitaṃ śrutvā rāghavaḥ susamāhitaḥ |uvāca prāñjalirvākyaṃ sahasrākṣaṃ purandaram

यदि देवाः प्रसन्ना मे द्विजपुत्रः स जीवतु ।दिशन्तु वरमेतं मे इप्सितं परमं मम

yadi devāḥ prasannā me dvijaputraḥ sa jīvatu |diśantu varametaṃ me ipsitaṃ paramaṃ mama

ममापचाराद्यातो ऽसौ ब्राह्मणस्यैकपुत्रकः ।अप्राप्तकालः कालेन नीतो वैवस्वतक्षयम्

mamāpacārādyāto 'sau brāhmaṇasyaikaputrakaḥ |aprāptakālaḥ kālena nīto vaivasvatakṣayam

तं जीवयथ भद्रं वो नानृतं कर्तुमर्हथ ।द्विजस्य संश्रुतो ऽर्थो मे जीवयिष्यामि ते सुतम्

taṃ jīvayatha bhadraṃ vo nānṛtaṃ kartumarhatha |dvijasya saṃśruto 'rtho me jīvayiṣyāmi te sutam

राघवस्य तु तद्वाक्यं श्रुत्वा विबुधसत्तमाः ।प्रत्युचू राघवं प्रीता देवाः प्रीतिसमन्वितम्

rāghavasya tu tadvākyaṃ śrutvā vibudhasattamāḥ |pratyucū rāghavaṃ prītā devāḥ prītisamanvitam

निर्वृतो भव काकुत्स्थ सो ऽस्मिन्नहनि बालकः ।जीवितं प्राप्तवान्भूयः समेतश्चापि बन्धुभिः

nirvṛto bhava kākutstha so 'sminnahani bālakaḥ |jīvitaṃ prāptavānbhūyaḥ sametaścāpi bandhubhiḥ

अथोवाच महात्मानमिक्ष्वाकूणां महारथः ।रामो मतिमतां श्रेष्ठः क्षत्रधर्ममनुस्मरन्

athovāca mahātmānamikṣvākūṇāṃ mahārathaḥ |rāmo matimatāṃ śreṣṭhaḥ kṣatradharmamanusmaran

प्रतिग्रहो ऽयं भगवन्ब्राह्मणस्याविगर्हितः ।गृह्णीयां क्षत्रियो ऽहं वै कथं ब्राह्मणपुङ्गव

pratigraho 'yaṃ bhagavanbrāhmaṇasyāvigarhitaḥ |gṛhṇīyāṃ kṣatriyo 'haṃ vai kathaṃ brāhmaṇapuṅgava

ब्राह्मणेन विशेषेण दत्तं तद्वक्तुमर्हसि ।एवमुक्तस्तु रामेण प्रत्युवाच महानृषिः

brāhmaṇena viśeṣeṇa dattaṃ tadvaktumarhasi |evamuktastu rāmeṇa pratyuvāca mahānṛṣiḥ

आसन्कृतयुगे राम ब्रह्मभूते पुरायुगे ।अपार्थिवाः प्रजाः सर्वाः सुराणां तु शतक्रतुः

āsankṛtayuge rāma brahmabhūte purāyuge |apārthivāḥ prajāḥ sarvāḥ surāṇāṃ tu śatakratuḥ

ताः प्रजा देवदेवेशं राजार्थं समुपाद्रवन् ।सुराणां स्थापितो राजा त्वया देव शतक्रतुः

tāḥ prajā devadeveśaṃ rājārthaṃ samupādravan |surāṇāṃ sthāpito rājā tvayā deva śatakratuḥ

प्रयच्छ नो हि लोकेश पार्थिवं नरपुङ्गवम् ।यस्मै पूजां प्रयुञ्जाना धूतपापाश्चरेमहि ।न वसामो विना राज्ञा एष नो निश्चयः परः

prayaccha no hi lokeśa pārthivaṃ narapuṅgavam |yasmai pūjāṃ prayuñjānā dhūtapāpāścaremahi |na vasāmo vinā rājñā eṣa no niścayaḥ paraḥ

ततो ब्रह्मा सुरश्रेष्ठो लोकपालान्सवासवान् ।समाहूयाब्रवीत्सर्वांस्तेजोभागान्प्रयच्छत

tato brahmā suraśreṣṭho lokapālānsavāsavān |samāhūyābravītsarvāṃstejobhāgānprayacchata

ततो ददुर्लोकपालाः सर्वे भागान्स्वतेजसः ।अक्षुपच्च ततो ब्रह्मा यतो जातः क्षुपो नृपः

tato dadurlokapālāḥ sarve bhāgānsvatejasaḥ |akṣupacca tato brahmā yato jātaḥ kṣupo nṛpaḥ

तं ब्रह्मा लोकपालानां सहांशैः समयोजयत् ।ततो ददौ नृपं तासां प्रजानामीश्वरं क्षुपम्

taṃ brahmā lokapālānāṃ sahāṃśaiḥ samayojayat |tato dadau nṛpaṃ tāsāṃ prajānāmīśvaraṃ kṣupam

तत्रैन्द्रेण च भागेन महीमाज्ञापयन्नृपः ।वारुणेन तु भागेन वपुः पुष्यति पार्थिवः

tatraindreṇa ca bhāgena mahīmājñāpayannṛpaḥ |vāruṇena tu bhāgena vapuḥ puṣyati pārthivaḥ

कौबेरेण तु भागेन वित्तमासां ददौ तदा ।यस्तु याम्यो ऽभवद्भागस्तेन शास्ति स्म स प्रजाः

kaubereṇa tu bhāgena vittamāsāṃ dadau tadā |yastu yāmyo 'bhavadbhāgastena śāsti sma sa prajāḥ

तत्रैन्द्रेण नरश्रेष्ठ भागेन रघुनन्दन ।प्रतिगृह्णीष्व भद्रं ते तारणार्थं मम प्रभो

tatraindreṇa naraśreṣṭha bhāgena raghunandana |pratigṛhṇīṣva bhadraṃ te tāraṇārthaṃ mama prabho

तस्य तद्वचनं श्रुत्वा ऋषेः परमधार्मिकम् ।तद्रामः प्रतिजग्राह मुनेराभरणं वरम्

tasya tadvacanaṃ śrutvā ṛṣeḥ paramadhārmikam |tadrāmaḥ pratijagrāha munerābharaṇaṃ varam