Uttara Kanda, sarga 73
ऋषेर्वचनमाज्ञाय रामः संध्यामुपासितुम्
उपाक्रामत्सरः पुण्यमप्सरोभिर्निषेवितम्
ṛṣer vacanam ājñāya rāmaḥ saṃdhyām upāsitum
upākrāmat saraḥ puṇyam apsarobhir niṣevitam
तत्रोदकमुपस्पृश्य संध्यामन्वास्य पश्चिमाम्
आश्रमं प्राविशद्रामः कुम्भयोनेर्महात्मनः
tatrodakam upaspṛśya saṃdhyām anvāsya paścimām
āśramaṃ prāviśad rāmaḥ kumbhayoner mahātmanaḥ
अस्यागस्त्यो बहुगुणं फलमूलं तथौषधीः
शाकानि च पवित्राणि भोजनार्थमकल्पयत्
asyāgastyo bahuguṇaṃ phalamūlaṃ tathauṣadhīḥ
śākāni ca pavitrāṇi bhojanārtham akalpayat
स भुक्तवान्नरश्रेष्ठस्तदन्नममृतोपमम्
प्रीतश्च परितुष्टश्च तां रात्रिं समुपावसत्
sa bhuktavān naraśreṣṭhas tad annam amṛtopamam
prītaś ca parituṣṭaś ca tāṃ rātriṃ samupāvasat
प्रभाते काल्यमुत्थाय कृत्वाह्निकमरिंदमः
ऋषिं समभिचक्राम गमनाय रघूत्तमः
prabhāte kālyam utthāya kṛtvāhnikam ariṃdamaḥ
ṛṣiṃ samabhicakrāma gamanāya raghūttamaḥ
अभिवाद्याब्रवीद्रामो महर्षिं कुम्भसंभवम्
आपृच्छे त्वां गमिष्यामि मामनुज्ञातुमर्हसि
abhivādyābravīd rāmo maharṣiṃ kumbhasaṃbhavam
āpṛcche tvāṃ gamiṣyāmi mām anujñātum arhasi
धन्योऽस्म्यनुगृहीतोऽस्मि दर्शनेन महात्मनः
द्रष्टुं चैवागमिष्यामि पावनार्थमिहात्मनः
dhanyo 'smy anugṛhīto 'smi darśanena mahātmanaḥ
draṣṭuṃ caivāgamiṣyāmi pāvanārtham ihātmanaḥ
तथा वदति काकुत्स्थे वाक्यमद्भुतदर्शनम्
उवाच परमप्रीतो धर्मनेत्रस्तपोधनः
tathā vadati kākutsthe vākyam adbhutadarśanam
uvāca paramaprīto dharmanetras tapodhanaḥ
अत्यद्भुतमिदं वाक्यं तव राम शुभाक्षरम्
पावनः सर्वलोकानां त्वमेव रघुनन्दन
atyadbhutam idaṃ vākyaṃ tava rāma śubhākṣaram
pāvanaḥ sarvalokānāṃ tvam eva raghunandana
मुहूर्तमपि राम त्वां ये नु पश्यन्ति केचन
पाविताः स्वर्गभूतास्ते पूज्यन्ते दिवि दैवतैः
muhūrtam api rāma tvāṃ ye nu paśyanti ke cana
pāvitāḥ svargabhūtās te pūjyante divi daivataiḥ
ये च त्वां घोरचक्षुर्भिरीक्षन्ते प्राणिनो भुवि
हतास्ते यमदण्डेन सद्यो निरयगामिनः
ye ca tvāṃ ghoracakṣurbhir īkṣante prāṇino bhuvi
hatās te yamadaṇḍena sadyo nirayagāminaḥ
ईदृशस्त्वं रघुश्रेष्ठ पावनः सर्वदेहिनाम् ।भुवि त्वां कथयन्तो ऽपि सिद्धिमेष्यन्ति राघव
īdṛśastvaṃ raghuśreṣṭha pāvanaḥ sarvadehinām |bhuvi tvāṃ kathayanto 'pi siddhimeṣyanti rāghava
गच्छ चारिष्टमव्यग्रः पन्थानमकुतोभयम्
प्रशाधि राज्यं धर्मेण गतिर्हि जगतो भवान्
gaccha cāriṣṭam avyagraḥ panthānam akutobhayam
praśādhi rājyaṃ dharmeṇa gatir hi jagato bhavān
एवमुक्तस्तु मुनिना प्राञ्जलिः प्रग्रहो नृपः
अभ्यवादयत प्राज्ञस्तमृषिं पुण्यशीलिनम्
evam uktas tu muninā prāñjaliḥ pragraho nṛpaḥ
abhyavādayata prājñas tam ṛṣiṃ puṇyaśīlinam
अभिवाद्य मुनिश्रेष्ठं तांश्च सर्वांस्तपोधनान्
अध्यारोहत्तदव्यग्रः पुष्पकं हेमभूषितम्
abhivādya muniśreṣṭhaṃ tāṃś ca sarvāṃs tapodhanān
adhyārohat tad avyagraḥ puṣpakaṃ hemabhūṣitam
तं प्रयान्तं मुनिगणा आशीर्वादैः समन्ततः
अपूजयन्महेन्द्राभं सहस्राक्षमिवामराः
taṃ prayāntaṃ munigaṇā āśīrvādaiḥ samantataḥ
apūjayan mahendrābhaṃ sahasrākṣam ivāmarāḥ
स्वस्थः स ददृशे रामः पुष्पके हेमभूषिते
शशी मेघसमीपस्थो यथा जलधरागमे
svasthaḥ sa dadṛśe rāmaḥ puṣpake hemabhūṣite
śaśī meghasamīpastho yathā jaladharāgame
ततोऽर्धदिवसे प्राप्ते पूज्यमानस्ततस्ततः
अयोध्यां प्राप्य काकुत्स्थो विमानादवरोहत
tato 'rdhadivase prāpte pūjyamānas tatas tataḥ
ayodhyāṃ prāpya kākutstho vimānād avarohata
ततो विसृज्य रुचिरं पुष्पकं कामगामिनम्
कक्ष्यान्तरविनिक्षिप्तं द्वाःस्थं रामोऽब्रवीद्वचः
tato visṛjya ruciraṃ puṣpakaṃ kāmagāminam
kakṣyāntaravinikṣiptaṃ dvāḥsthaṃ rāmo 'bravīd vacaḥ
लक्ष्मणं भरतं चैव गत्वा तौ लघुविक्रमौ
ममागमनमाख्याय शब्दापय च मा चिरम्
lakṣmaṇaṃ bharataṃ caiva gatvā tau laghuvikramau
mamāgamanam ākhyāya śabdāpaya ca mā ciram